Các Xét Nghiệm Viêm Gan B Phổ Biến Hiện Nay Tại Việt Nam

[banner id="7762"]

Các Xét Nghiệm Viêm Gan B Phổ Biến Hiện Nay Tại Việt Nam

Bệnh viêm gan B là một trong những bệnh phổ biến nhất ở nước ta hiện nay với tỷ lệ mắc tăng qua các năm. Nguyên  nhân là do gan có khả năng bù trừ rất lớn, khi bệnh ở giai đoạn đầu, gan sẽ tăng cường hoạt động để đảm bảo chức năng, do đó người bệnh thường không nhận thấy biểu hiện bất thường. Chỉ đến khi ở giai đoạn sau, các biểu hiện bệnh mới rõ ràng, nhưng lúc này việc điều trị sẽ khó khăn và kéo dài hơn nhiều. Chính vì vậy, các xét nghiệm viêm gan B nhằm giúp chẩn đoán sớm phát hiện bệnh kịp thời là rất cần thiết. Sau đây THteashop sẽ cung cấp cho bạn đọc thông tin về các xét nghiệm viêm gan B phổ biến nhất hiện nay.

1. Xét nghiệm kháng nguyên bề mặt (HBsAg) là một trong các xét nghiệm viêm gan B phổ biến nhất

HBsAg là từ viết tắt của Hepatitis B surface Antigen – đây là phương pháp xét nghiệm quyết định người bệnh có bị viêm gan B hay không. Phương pháp bao gồm HBsAg định tính và HBsAg định lượng.

  • HBsAg định tính

Là xét nghiệm giúp xác định được bệnh nhân có bị nhiễm viêm gan B hay không. Kết quả của nghiệm này chưa không thể hiện được mức độ bệnh, cũng không thể hiện được tình trạng của virus có thể phát triển và lây lan hay không.

  • HBsAg định lượng

Là xét nghiệm xác định được nồng độ kháng nguyên nhiều hay ít để bác sĩ đưa ra hướng điều trị phù hợp.

Xét nghiệm HBsAg là một trong các xét nghiệm viêm gan B phổ biến nhất

Xét nghiệm HBsAg là một trong các xét nghiệm viêm gan B phổ biến nhất

1.1. Xét nghiệm HBsAg có nghĩa gì?

Khi HBsAg dương tính 

Nếu kết quả xét nghiệm cho dương tính thì tức là trong huyết thanh của người bệnh đang có kháng nguyên virus HBV. Điều này cho thấy người bệnh đã từng nhiễm hoặc đang bị nhiễm virus viêm gan B trong cơ thể.

Kháng nguyên bề mặt HBsAg sẽ xuất hiện trong máu người bệnh từ 1 – 10 tuần su khi nhiễm virus HBV. Trong khoảng thời gian 10 tuần đầu sau khi bị nhiễm HBV, cơ thể sẽ kích thích hệ miễn dịch tạo lá chắn bảo vệ và tiêu diệt virus.

Nếu hệ miễn dịch của cơ thể chiến thắng thì HBsAg sẽ giảm dần và hầu như hết hoàn toàn sau khoảng 4-6 tháng, kết quả là người đó khỏi bệnh và cơ thể có miễn dịch suốt đời với viêm gan B. 

Ngược lại, nếu hệ miễn dịch thất bại trước virus thì virus sẽ tồn tại trong cơ thể và tiếp tục phát triển. Tình trạng này kéo dài lâu ngày được gọi là nhiễm HBV mạn tính.

Khi HBsAg âm tính

Nếu xét nghiệm HBsAg cho kết quả xét nghiệm âm tính thì chứng tỏ bạn không bị nhiễm virus Viêm gan B. Khi đó, để đảm bảo sức khỏe, phòng ngừa nhiễm virus viêm gan B thì bạn tiêm vắc xin phòng ngừa.

>>> Xem thêm: 8 Biểu Hiện Của Bệnh Viêm Gan B Giai Đoạn Đầu Điển Hình

1.2. Cách đọc chỉ số xét nghiệm HBsAg

Kết quả xét nghiệm HBsAg sẽ được nhân viên y tế hoặc bác sĩ đọc kết quả quyết định. Tuy nhiên, người bệnh muốn hiểu ý nghĩa của những con số xét nghiệm thì có thể tham khảo giới hạn chỉ số sau đây.

  • HBsAg > 1.0 S/CO tức là cho kết quả dương tính.
  • HBsAg < 1.0 S/CO tức là cho kết quả âm tính.  

1.3. Nên làm gì sau khi các xét nghiệm viêm gan B HBsAg dương tính?

Kết quả xét nghiệm HBsAg chỉ cho ta biết cơ thể có bị nhiễm virus hay không chứ không thể biết được liệu virus có đang hoạt động không cũng như mức độ lây lan của virus.

Khi xét nghiệm HBsAg cho kết quả dương tính, bệnh nhân sẽ được tiến hành thêm các xét nghiệm viêm gan B khác như xét nghiệm HBeAg, HBeAb, HBV-DNA,… để có kết luận chính xác bệnh.

Nếu như được chẩn đoán nhiễm viêm gan B, thì bạn cũng đừng quá lo lắng vì văn bệnh này không quá nguy hiểm nếu như có phương pháp điều trị và chế độ sinh hoạt hợp lý.

Sau khi được chẩn đoán có nhiễm virus viêm gan B thì bạn phải bình tĩnh và tuân thủ nghiêm theo những hướng dẫn của bác sĩ.

Tiếp theo là nói chuyện, vận động những người thân trong gia đình đi làm các xét nghiệm viêm gan B vì đây là những người có nguy cơ mắc cao.

Cùng với đó là ý thức trách nhiệm của bản thân trong việc thực hiện các biện pháp an toàn để không làm lây nhiễm bệnh cho những người xung quanh.

2. Xét nghiệm xác định kháng thể kháng nguyên bề mặt HBsAb là một trong các xét nghiệm viêm gan B

2.1. Xét nghiệm HBsAb có ý nghĩa gì?

Kết quả HBsAb dương tính

Nếu kết quả xét nghiệm HBsAb là dương tính thì tức là trong cơ thể đã có miễn dịch chống virus viêm gan B. Kháng thể kháng nguyên bề mặt được cơ thể tạo ra khi nhiễm virus viêm gan B cấp tính hoặc đã được tiêm vắc xin phòng viêm gan B.

Do vậy, khi kết quả HBsAb dương tính tức là cơ thể người đó đã có khả năng chống lại virus viêm gan B. Tuy nhiên, nếu nồng độ kháng thể thấp thì bạn cần phải tiêm phòng vắc xin thêm các mũi tiếp theo để đạt đủ lượng kháng thể cần thiết.

Kết quả HBsAb âm tính

Nếu kết quả xét nghiệm HBsAb âm tính tức là trong cơ thể bạn hoàn toàn không có kháng thể để chống lại virus.

Nếu HBsAb âm tính cùng các xét nghiệm marker viêm gan khác cũng cho kết quả âm tính (bao gồm HBsAg) thì bạn cần nhanh chóng tiến hành tiêm vắc xin để ngăn ngừa bệnh, đặc biệt là đối tượng có nguy cơ nhiễm virus cao.

Nếu HBsAb âm tính cùng các xét nghiệm marker viêm gan khác cho kết quả dương tính (bao gồm HBsAg) thì có nghĩa là bạn đang nhiễm virus hoạt động hoặc ở thể mạn tính và cơ thể không có khả năng tạo ra kháng thể.

Lúc này, việc tiêm vắc xin đã muộn, bác sĩ sẽ lên phác đồ điều trị cho bạn để hạn chế sự phát triển của virus và dẫn đến các biến chứng như xơ gan, ung thư gan nguyên phát.

>>> Xem thêm: Chỉ Số Viêm Gan B Chẩn Đoán Bệnh Phổ Biến Nhất Hiện Nay

Xét nghiệm HBsAb

Xét nghiệm HBsAb

2.2. Cách đọc kết quả các xét nghiệm viêm gan B – xét nghiệm HBsAb

  • Nồng độ kháng thể dưới 10 mIU/ml

Với hàm lượng như thấp như thế này thì bạn bắt buộc phải tiêm thêm vắc xin để cơ thể đủ hiệu lực phòng bệnh.

  • Nồng độ kháng thể từ 10 – 1000 mIU/ml

Với khoảng nồng độ này, cơ thể đã có khả năng bảo vệ khỏi virus, tuy nhiên vẫn khuyên bạn nên tiêm vắc xin để có thể phòng bệnh tốt hơn.

  • Nồng độ kháng thể trên 1000 mIU/ml

Với nồng độ kháng thể này, cơ thể đã có thể tự bảo vệ mình khi virus xâm nhập, do đó việc thêm thêm vắc xin viêm gan B là không cần thiết.

Như vậy có thể thấy rằng, kết quả định tính HBsAb dương tính vẫn chưa đủ để đảm bảo an toàn. Để biết chắc chắn cơ thể bạn có khả năng chống lại virus hay không thì cần dựa vào kết quả định lượng nồng độ kháng thể.

Nếu chưa đạt nồng độ tiêu chuẩn thì việc tiêm vắc xin phòng viêm gan B các mũi tiếp theo là cần thiết.

2.3. Vài lưu ý về Xét nghiệm HBsAb trong các xét nghiệm viêm gan B

Nồng độ kháng thể kháng virus viêm gan B có thể giảm theo thời gian. Do vậy, bạn nên xét nghiệm định kỳ để đảm bảo rằng nồng độ kháng thể trong máu luôn ở mức ổn định đủ để  bảo vệ cơ thể. Việc thực hiện xét nghiệm giúp bạn biết được liệu mình có đang an toàn hay không, qua đó giúp chúng ta phòng bệnh một cách chủ động.

Ở những người đang điều trị viêm gan B, chỉ số xét nghiệm HBsAb tăng cho thấy tình trạng bệnh đang được hồi phục, phương pháp điều trị đang áp dụng có hiệu quả. Dựa vào đó, bác sĩ sẽ có định hướng tốt hơn trong giai đoạn điều trị bệnh tiếp theo.

3. Xét nghiệm đánh giá mức độ phơi nhiễm HBcAb

3.1. Ý nghĩa của các xét nghiệm viêm gan B – Xét nghiệm HBcAb

Các bác sĩ tiến hành xét nghiệm này với mục đích đánh giá bệnh nhân có bị phơi nhiễm với virus viêm gan B hay không. Kết quả dương tính cho thấy rằng bệnh nhân đã hoặc đang nhiễm virus viêm gan B.

Một điểm cần phân biệt với xét nghiệm HBcAb, đó là Anti – HBc chỉ được tạo ra khi cơ thể nhiễm virus viêm gan B, không hình thành sau khi tiêm vắc xin.

Kháng thể kháng nguyên lõi viêm gan B gồm 2 loại là IgM và IgG:

  • HBcAb IgM là kháng thể xuất hiện ngay sau khi nhiễm virus cấp hoặc đợt cấp của viêm gan mạn, nồng độ kháng thể này tăng lên rất nhanh và sau đó sẽ giảm dần. Loại kháng thể này dùng để chẩn đoán giai đoạn cấp của viêm gan B.
  • HBcAb IgG xuất hiện chậm hơn, thường thấy trong giai đoạn mạn tính.

3.2. Kết quả xét nghiệm HBcAb 

Kháng thể HBcAb IgG tồn tại trong suốt quãng đời của bệnh nhân viêm gan B mạn tính. Thông thường bác sĩ sẽ tiến hành xét nghiệm tìm tổng HBcAb, tức là bao gồm cả IgM và IgG.

Để kết luận xét nghiệm HBcAb dương tính thì phải có sự kết hợp với kết quả của các xét nghiệm khác. Từ đó mới có thể đưa ra được kết luận người bệnh bị nhiễm trùng cấp tính hay mạn tính, hoặc đã có miễn dịch với virus HBV quá khứ.

Xét nghiệm HBcAb là một trong các xét nghiệm viêm gan B

Xét nghiệm HBcAb là một trong các xét nghiệm viêm gan B

3.3. Khi nào thì cần tiến hành Xét nghiệm HBcAb?

Xét nghiệm HBcAb thường được tiến hành trong trường hợp để sàng lọc viêm gan B khi hiến máu hay hiến tạng. Cũng có thể tiến hành xét nghiệm khi bác sĩ thấy người bệnh có các triệu chứng viêm gan như vàng da, vàng củng mạc, sốt, mệt mỏi, phân nhạt, nước tiểu sẫm màu, chán ăn.

Xét nghiệm này còn được tiến hành cho phụ nữ mang thai, trẻ sơ sinh và người tiếp xúc với bệnh nhân viêm gan B,… là những đối tượng có nguy cơ cao phơi nhiễm HBV.

>>> Xem thêm: Bài Thuốc Chữa Viêm Gan B Từ Thảo Dược Thiên Nhiên

Xét nghiệm HBcAb khi có các triệu chứng viêm gan

Xét nghiệm HBcAb khi có các triệu chứng viêm gan

4. Xét nghiệm HBV-DNA

4.1. Ý nghĩa của xét nghiệm HBV-DNA

Xét nghiệm HBV-DNA giúp xác định được số lượng hay nồng độ của virus trong một huyết tương/huyết thanh. Đơn vị của chỉ số này là IU/ml hoặc copies/ml (1 IU tương đương với 5-6 copies). Dựa vào kết quả xét nghiệm có thể đánh giá mức độ virus đang nhân lên trong tế bào gan và mức độ phát triển bệnh.

Chỉ số này quan trọng với những bệnh nhân nhiễm viêm gan B mạn tính, những đối tượng này cần theo dõi nồng độ HBV-DNA trong máu định kỳ theo tháng, năm để theo dõi tiến triển của bệnh. Kết quả của xét nghiệm này sẽ: 

  • Quyết định có điều trị bằng thuốc kháng virus hay không. Tuy nhiên, quyết định này còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như: tình trạng men gan tăng, tiền sử người thân bị ung thư gan, độ tuổi, có tình trạng xơ gan hay không,…
  • Theo dõi đáp ứng của người bệnh với thuốc trong quá trình điều trị.
  • Quyết định ngừng sử dụng thuốc kháng virus: Quyết định này cần có thêm các xét nghiệm khác như chức năng gan, xét nghiệm HbeAg, HbeAb, HbsAg. Bệnh nhân tuyệt đối không được tự ý bỏ thuốc vì việc bỏ thuốc có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm sau này.

4.2. Kết quả xét nghiệm HBV-DNA

  • Nồng độ HBV-DNA giảm dẫn và về dưới ngưỡng phát hiện chứng tỏ phương pháp điều trị có hiệu quả.
  • Nồng độ HBV-DNA giảm ít hơn 10 lần sau 12 tuần điều trị hoặc giảm ít hơn 100 lần sau 24 tuần điều trị có nghĩa phương pháp điều trị đang sử dụng không hiệu quả.
  • Nồng độ HBV-DNA tăng lên 10 lần sau khi ngưng điều trị ít nhất 4 tuần chứng tỏ có sự tái phát virus.

4.3. Khi nào cần xét nghiệm HBV-DNA?

Xét nghiệm HBV-DNA là hết sức quan trọng và cần thiết đối với bệnh nhân đã được chẩn đoán nhiễm virus viêm gan B.

Ngoài ra, xét nghiệm cũng được tiến hành trong trường hợp có sự suy giảm chức năng hoặc tổn thương tế bào gan.

Xét nghiệm HBV-DNA khi có dấu hiệu tổn thương gan

Xét nghiệm HBV-DNA khi có dấu hiệu tổn thương gan

5. Xét nghiệm HBeAg

5.1. Ý nghĩa của chỉ số xét nghiệm HBeAg

Xét nghiệm HBeAg là một trong các xét nghiệm viêm gan B thông dụng với mục đích đánh giá khả năng lây lan của virus. Khi chỉ số HBeAg dương tính, điều này cho thấy khả năng lây lan virus ở mức cao, khoảng 90%. 

Xét nghiệm HBeAg cần được kết hợp với các xét nghiệm viêm gan B khác như: Xét nghiệm đo nồng độ HBV-DNA, xét nghiệm kháng nguyên bề mặt HBsAg, xét nghiệm chức năng gan mật, siêu âm gan,…  để kết quả đánh giá được toàn diện hơn.

Xét nghiệm này được sử dụng để theo dõi tiến triển của bệnh và đánh giá hiệu quả của các phương pháp điều trị. Nếu chỉ số HBeAg ngày càng thấp dần và tiến về âm tính đi cùng với việc giảm các chỉ số AST, ALT và định lượng nồng độ HBV-DNA dưới ngưỡng phát hiện thì chứng tỏ việc điều trị là có hiệu quả.

Phụ nữ mang thai mà cho kết quả xét nghiệm HBeAg dương tính thì khả năng lây nhiễm virus HBV sang thai nhi là rất lớn, nhất là 3 tháng cuối của thai kỳ.

5.2. Kết quả xét nghiệm HBeAg

Nếu xét nghiệm HBeAg dương tính, đi cùng với tình trạng men gan tăng cao và có dấu hiệu viêm gan thì có nghĩa là virus viêm gan B đang trong trạng thái hoạt động và có thể lây nhiễm.

  • Nếu như xét nghiệm HBeAg cho kết quả dương tính nhưng kiểm tra chức năng gan vẫn bình thường thì cho thấy tình trạng bệnh rất khả quan, thời gian điều trị sẽ nhanh, sớm đưa được virus về trạng thái không hoạt động.
  • Trong trường hợp kết quả xét nghiệm HBeAg dương tính và chức năng gan không tốt thì cần có biện pháp điều trị khác phù hợp hơn.

HBeAg âm tính cho thấy virus viêm gan B đang trong trạng thái không hoạt động, hầu như không có khả năng gây tổn thương cho gan. Tuy nhiên, nếu có kết quả xét nghiệm âm tính đi nữa thì bạn vẫn nên đi khám định kỳ 3 tháng/ 1 lần để có thể kiểm soát tốt nhất sức khỏe của bản thân.

5.3. Những lưu ý khi thực hiện xét nghiệm HBeAg?

Không sử dụng rượu bia và các chất kích thích khi gần đến thời gian kiểm tra. Điều này có thể khiến sai lệch kết quả xét nghiệm.

Không sử dụng thuốc tây trong khoảng 1 tuần trước khi xét nghiệm.

Lưu ý khi thực hiện xét nghiệm HBeAg

Lưu ý khi thực hiện xét nghiệm HBeAg

Lưu ý chung cho mọi người để bảo vệ sức khỏe lá gan và cơ thể

Đặc điểm của bệnh viêm gan B đó là thường không có biểu hiện lâm sàng ở giai đoạn đầu, bệnh nhân chỉ cảm thấy những dấu hiệu bất thường khi bệnh đã ở giai đoạn muộn.

Do đó, để xác định chính xác nhất xem một người có mắc viêm gan B hay không thì cần thực hiện các xét nghiệm viêm gan B.

Trong mọi trường hợp, dù kết quả xét nghiệm là âm tính hay dương tính thì người bệnh cũng cần duy trì cho mình một chế độ sinh hoạt, nghỉ ngơi, ăn uống khoa học.

Các bạn có thể thực hiện theo những lời khuyên sau để giữ cho mình một sức khỏe tốt nhất cũng như điều trị bệnh được hiệu quả nhất:

  • Tuân theo chỉ định điều trị của bác sĩ điều trị. Không tự ý mua thuốc về dùng cũng như tự ý thay đổi liều lượng khi chưa hỏi ý kiến bác sĩ. Bởi việc này có thể dẫn tới tình trạng ngộ độc thuốc, kháng thuốc, nhờn thuốc. Khi đó người bệnh có thể sẽ phải đối mặt với nhiều rủi ro và việc chữa trị bệnh cũng trở nên khó khăn hơn.
  • Nhận thức rõ tầm nguy hiểm của bệnh viêm gan B, từ đó có ý thức trong việc thực hiện các biện pháp phòng tránh để đảm bảo an toàn cho bản thân và mọi người.
  • Virus HBV có khả năng lây nhiễm cao, cụ thể qua các con đường như: lây từ mẹ sang con, lây qua đường tình dục và lây qua đường máu. Nếu trong gia đình bạn có người bị nhiễm virus viêm gan B thì bạn và những thành viên khác cần đi xét nghiệm để phòng ngừa và nếu có mắc thì sẽ được điều trị kịp thời.
  • Giảm bớt chế độ ăn nhiều tinh bột, bỏ thói quen đồ cay nóng, đồ ăn nhiều dầu mỡ.
  • Từ bỏ các chất gây hại cho gan như rượu bia, đồ uống có gas, đồ uống chứa cồn, cà phê và các chất kích thích. Khi sử dụng nhiều những sản phẩm này, gan phải tăng cường hoạt động để loại bỏ độc tố ra khỏi cơ thể, điều đó khiến gan “mệt” hơn, kết quả là khiến virus dễ tấn công và làm tổn thương gan hơn.
  • Có thể thanh lọc cơ thể bằng việc ăn nhiều rau củ hơn trong bữa ăn, tăng cường bổ sung các loại trái cây giúp bổ sung vitamin cho cơ thể, làm những loại nước uống mát gan, thanh thải độc tố,…
  • Tích cực rèn luyện nâng cao sức khỏe bằng cách tập thể dục, chơi các môn thể thao phù hợp, tập yoga, thiền,…. 

Bài viết trên đây đã chia sẻ cho bạn đọc về ý nghĩa, cách đánh giá kết quả và những lưu ý khi tiến hành các xét nghiệm viêm gan B. Nếu bạn vẫn còn những thắc mắc chưa được giải đáp hoặc có nhu cầu tìm hiểu thêm những thông tin bổ ích về sức khỏe lá gan, về những sản phẩm dưỡng gan tốt trên thị trường hiện nay thì có thể  liên hệ đến HOTLINE 18006091 để được các chuyên gia của THteashop tư vấn miễn phí.

Chia sẻ bài viết


DMCA.com Protection Status
You cannot copy content of this page
Contact Me on Zalo
1800 6091