Cây Tầm Bóp Chữa Bệnh Gan Cây Thuốc Được Sử Dụng Nhiều Nhất

[banner id="7762"]

Cây Tầm Bóp Chữa Bệnh Gan Cây Thuốc Được Sử Dụng Nhiều Nhất

Bệnh gan nếu không được phát hiện và điều trị kịp thể sẽ gây ảnh hưởng nghiệm trọng đến sức khỏe cũng như dẫn đến các biến chứng nguy hiểm về sau. Có thể điều trị bệnh gan theo phương pháp Tây y, bên cạnh đó, với xu hướng “trở về với tự nhiên”, người bệnh cũng có thể sử dụng các dược liệu hỗ trợ điều trị bệnh. Trong đó, có một thảo dược được sử dụng từ rất lâu có khả năng điều trị bệnh gan với tên gọi là cây tầm bóp, bài viết dưới đây sẽ mang đến bạn đọc các thông tin hữu ích nhất về loài cây này cũng như cách sử dụng cây tầm bóp chữa bệnh gan.

cay-tam-bop-chua-benh-gan1

Cây tầm bóp và cách sử dụng cây tầm bóp chữa bệnh gan

1. Đặc điểm của cây tầm bóp chữa bệnh gan

Tầm bóp một thảo dược họ Cà (Solanaceae) có tên khoa học là Physalis angulata L. Tầm bóp còn có những tên gọi khác như Thù lù, bùm bụp, lồng đèn. Tầm bóp là loại cây thân thảo sống hằng năm, cây cao khoảng 50 đến 70 cm, thân phân nhiều nhánh, cây thường rủ xuống. Thân rỗng, đường kính khoảng 1 đến 2 cm, có gân xung quanh.

Lá cây mọc so le, màu xanh, có hình bầu dục và chia thùy hoặc không. Lá dài từ 3 – 15cm, rộng 2 – 10cm. Lá nối với thân thông qua một cuống dài khoảng 3 đến 4 cm. Lá có viền răng cưa không đều. Một cây có thể có đến 200 lá.

Hoa tầm bóp mọc đơn, có cuống mảnh. Đài hình chuông, xẻ tới phần giữa thành 5 thùy hình mũi mác nhọn, xung quanh đài có phủ lông. Cánh hoa có màu trắng nhạt đến vàng tươi, có khi có vài chấm bi màu tím ở phần gốc.

Tầm bóp ra quả quanh năm, quả mọng nước, bề mặt nhẵn, có hình cầu. Khi còn non, quả có màu xanh, khi chín thì ngã sang màu cam đỏ. Bên ngoài quả có một lớp đài bao trùm bên ngoài giống như lồng đèn, dài khoảng 3 – 4cm, đây là đặc điểm đặc biệt ở cây Tầm bóp, vì vậy mà cây còn có tên gọi khác là cây Lồng đèn. Quả tầm bóp có vị chua đắng rất đặc trưng, quả mọng nước, trong quả chứa nhiều hạt li ti, màu vàng nhạt, hình thận.

Tầm bóp phân bố chủ yếu ở các vùng nhiệt đới và liên nhiệt đới trên thế giới như nhiệt đới châu Phi, Nam Mỹ, Afghanistan, Trung Quốc, Ấn Độ,…Tại Việt Nam, cây thường mọc hoang khắp nơi từ bãi hoang, bờ ruộng, ven rừng đến các đường làng,..cây thường mọc ở những vùng đất thấp đến vùng có độ cao 1500m.

Tất cả các bộ phận của tầm bóp đều có thể được sử dụng để làm thuốc bao gồm thân, rễ, lá và quả. Tầm bóp sau khi được thu hái đem về giũ sạch cát đất và rửa với nước, thì có thể phơi nắng, sấy khô hoặc dùng tươi trực tiếp. Nếu sấy khô thì lưu ý bảo quản thuốc nơi thoáng mát, khô ráo tránh ẩm mốc làm hư hại thuốc.

2. Thành phần dược lý của cây tầm bóp

cay-tam-bop-chua-benh-gan (1)2

Thành phần cây tầm bóp chữa bệnh gan

Nhiều nghiên cứu khoa học đã ghi nhận trong cây Tầm bóp chứa nhiều hoạt chất thuộc nhóm alkaloid, flavonoid, các steroid thực vật và một số nhóm hợp chất khác, trong đó:

  • Các hợp chất flavonoid có thể kể đến: 1-O-methylated flavonol, Myricetin 3-O-neohesperidoside.
  • Các hợp chất nhóm steroid thực vật như: Withangulin A, Physalin A, B, E, F, G, H, I, J, Physagulin C, A, B, D. Trong hoa, quả chứa Withanolide A, Withanone. Trong thân, rễ và lá chứa Physangulidine, Sitosterol, Stigmasterol.
  • Các nhóm hợp chất khác như Acid chlorogenic, Ixocarpanolit, Cholin, Vamonolit, Myricetin,…

3. Cây tầm bóp chữa bệnh gan và các tác dụng dược lý khác

cay-tam-bop-chua-benh-gan (5)

Các tác dụng dược lý khác của cây tầm bóp

Theo Đông y, tầm bóp có vị đắng, tính lương có tác dụng thanh nhiệt, giải độc rất hiệu quả, với người đang mắc bệnh, độc tố không được đào thải mà tích tụ nhiều vào da, gan và máu. Khi sử dụng tầm bóp, các dược chất trong cây sẽ hỗ trợ gan thực hiện nhiệm vụ giải độc. Điều này làm giảm các triệu chứng vàng da, đau bụng, phù nề,…

Do đó, cây tầm bóp giúp hỗ trợ điều trị bệnh gan khá hiệu quả, với tác dụng nhẹ, hiệu quả từ từ theo thời gian. Do bệnh lý về gan thường được thành nhiều cấp độ, do đó nên dùng cây tầm bóp như một phương thuốc hỗ trợ, tránh trường hợp bệnh nặng mà chỉ dùng cây tầm bóp thì không thể chữa khỏi bệnh được.

Theo ghi chép từ xưa để lại viết rằng cây tầm bóp còn có tác dụng chữa ho trừ đàm, lợi thấp, hỗ trợ chữa các bệnh như: ho có nhiều đờm, nôn, cảm sốt, sưng đau yết hầu, nấc cụt, hỗ trợ điều trị đái tháo đường và các chứng rối loạn dạ dày, tầm bóp thoa ngoài trị đinh sang, mụn nhọt.

Một số nghiên cứu y học ghi nhận một số tác dụng dược lý khác của tầm bóp như:

  • Physalin F và D từ dịch chiết tầm bóp có hoạt tính tiêu diệt tế bào trên 8 dòng tế bào ung thư, 5 dòng ở người và 3 dòng ở động vật.
  • Physalin B,D,F,G trong dịch  chiết có tác dụng ức chế sự sinh trưởng của ký sinh trùng sốt rét.
  • Tầm bóp là một chất kích thích miễn dịch của cơ thể một cách hiệu quả, và độc với nhiều loại tế bào ung thư, điển hình là tế bào ung thư bạch cầu, ngoài ra tầm bóp cũng có khả năng kháng khuẩn.
  • Một số nghiên cứu invitro ghi nhận dịch chiết tầm bóp kháng các siêu vi khuẩn bại liệt, bạch hầu và sởi.

4. Cách sử dụng cây tầm bóp

Có thể sử dụng cây tầm bóp theo theo nhiều cách để chữa bệnh gan trong có nổi bật và hay được áp dụng nhất là 3 cách sau:

4.1. Sử dụng cây tầm bóp ở dạng khô, sắc nước uống

cay-tam-bop-chua-benh-gan (2)

Sử dụng cây tầm bóp khô sắc nước uống

Để đào thải độc và hỗ trợ hoạt động của gan, người bệnh có thể sắc nước tầm bóp uống mỗi ngày, người bệnh nên sử dụng tất cả các bộ phận của tầm bóp từ rễ, thân lá và cả hoa quả để sắc nước.

Cách sử dụng cây tầm bóp dạng khô như sau:

  • Đầu tiên, tầm bóp sau khi được thu hái về thì đem ngâm với nước nước muối để làm sạch, loại bỏ bụi bẩn và cồn trùng bám trên cây
  • Rửa với nước lần nữa và để ráo tự nhiên.
  • Tiếp theo đem phơi khô hoặc sấy cây tầm bóp để tiện bảo quản và dùng dần dần.
  • Người bệnh có thể cắt tầm bóp thành từng khúc dài khoảng 5cm đem sao vàng đều tay để bảo quản nguyên liệu được lâu.
  • Hoặc người bệnh cũng có thể đem tầm bóp phơi khô dưới ánh nắng mặt trời.
  • Mỗi ngày, người bệnh lấy khoảng 20g cây tầm bóp khô sắc với 600ml nước, đun sôi từ 20 đến 25 phút để các hoạt chất có đủ thời gian ngấm ra nước.
  • Người bệnh nên dùng nước sắc vào buổi chiều sau khi ăn khoảng 1 tiếng, cũng có thể chia nước sắc làm ba lần uống trong ngày, sử dụng nước sắc khi còn ấm là tốt nhất.

4.2. Sử dụng cây tầm bóp bằng cách đắp ngoài da

Nếu bệnh gan gây ra các triệu chứng như nổi mụn nhọt, mụn mủ gây ngứa ngáy bề mặt da thì nên sử dụng cây tầm bóp tươi đắp lên vùng da bị mụn ngứa.

Cách làm chia tiết như sau:

  • Người bệnh thu hái cây tầm bóp tươi về, sau đó ngâm trong nước muối trong 20 phút, rồi rửa lại với nước 3 lần, để cho ráo nước
  • Tiếp theo, người bệnh giã nát hoặc cây tầm bóp với một ít muối, rồi dùng bông thấm lấy phần nước cốt chấm lên các vùng da bị nổi mụn nhọt
  • Sau đó lấy phần bã lần lượt đắp lên vùng da nổi nhiều mụn và vùng da bị ngứa.

4.3. Dùng cây tầm bóp chữa bệnh gan phối hợp với cây Bách giải

bach-giai

Kết hợp sử dụng cây tầm bóp và bách giải

Cây bách giải hay còn có tên gọi khác là cây xạ đen với nhiều tác dụng được dân gian lưu truyền như điều trị men gan cao, gan nhiễm mỡ, hạ men gan và bảo vệ chức năng gan, điều trị một số bệnh đường sinh dục, tiết niệu,…Do đó, khi phối hợp sử dụng cây tầm bóp và bách giải sẽ góp phần gia tăng hiệu quả chữa trị bệnh lý về gan.

Cách sử dụng chi tiết như sau:

  • Người bệnh sau khi thu hái cây tầm bóp và bách giải về, thực hiện rửa sạch với nước sau đó đem phơi khô hoặc sao vàng để dùng dần dần.
  • Mỗi ngày, chuẩn bị khoảng 30g tầm bóp và 40g bách giải đem sắc với 1L nước, người bệnh đun sôi đến khi nước sắc cô lại còn 2/3 thì tắt bếp, chia nước sắc thành 3 phần để uống trong ngày.
  • Người bệnh nên uống vào thời điểm 30 phút trước khi ăn và hâm nóng thuốc trước khi uống để đạt hiệu quả cao, uống kèm thêm nhiều nước lọc.

4.4. Các cách dùng khác của cây tầm bóp

Trong trường hợp người bệnh bị đau bụng có thể sử dụng cây tầm bóp đắp ngoài giúp giảm cơn đau.

Cách làm như sau

  • Chuẩn bị khoảng 200g cây tầm bóp tươi, ngâm trong nước muối 20 phút
  • Rửa sạch lại với nước rồi để cho ráo nước
  • Cắt cây tầm bóp thành từng khúc nhỏ dài khoảng 5cm
  • Đem rang cho đến khi cây chuyển sang màu vàng, dùng một chiếc khăn mỏng gói tầm bóp sau khi đã rang vàng và đắp lên vùng bụng bị đau trong 40 phút.

Lưu ý

Không nên đắp khi nhiệt độ còn quá cao sẽ gây bỏng, nếu trong quá trình đắp, nhiệt độ giảm đến lá bị nguội, bạn có thể sao sơ sơ lại rồi tiếp tục đắp.

Bài thuốc trị ho khan, viêm họng, thủy đậu, tiểu ít, ban đỏ

Dùng khoảng 20g tầm bóp khô sắc nước nấu uống liên tục trong 4 ngày sẽ thấy bệnh tình thuyên giảm.

Bài thuốc trị đinh độc, nhọt vú

Chuẩn bị 60g tầm bóp tươi đem giã rồi vắt lấy nước uống, phần bả còn lại có thể tận dụng để nấu nước rửa vết thương hằng ngày.

4.5. Các lưu ý khi sử dụng cây tầm bóp chữa bệnh gan

Để việc sử dụng cây tầm bóp chữa bệnh gan được hiệu quả và an toàn, người bệnh cần lưu ý một số điều sau:

  • Vì trong cây chứa các khoáng chất như natri, sắt, kẽm,… nên việc sử dụng quá nhiều cây tầm bóp sẽ dẫn đến hấp thụ quá nhiều các khoáng chất này, không tốt cho cơ thể, để biết được liệu lượng an toàn, người bệnh nên tham khảo ý kiến từ các thầy thuốc có kinh nghiệm
  • Việc sử dụng cây tầm bóp chữa bệnh gan nên được kiên trì thực hiện hàng ngày vì việc chữa trị có hiệu quả dần dần theo thời gian.
  • Khi chữa trị bằng tầm bóp, người bệnh nên bổ sung nhiều nước lọc cho cơ thể, mỗi ngày từ 2 đến 2,5 lít nước. Các hoạt chất trong cây đẩy độc tố vào hệ bài tiết và chờ đào thải ra ngoài, việc uống nhiều nước giúp cho quá trình này được diễn ra thuận lợi hơn.
  • Song song với việc chữa trị bằng cây tầm bóp, người bệnh cũng cần chủ động thay đổi các thói quen sinh hoạt và ăn uống thật khoa học, không sử dụng các thức uống có cồn và ăn các thức ăn nhiều dầu mỡ, gia vị quá mặn.
  • Quả của cây tầm bóp có hình tròn, mọng nước nên khó có thể dùng làm nguồn nguyên liệu khô, do đó có thể loại bỏ phần bỏ ra trước rồi mới đem cây tầm bóp đem phơi hoặc sao khô.
  • Việc sử dụng tầm bóp cho các đối tượng đặc biệt như trẻ nhỏ hay phụ nữ mang thai cần có lời khuyên của bác sĩ trước khi sử dụng, vì tầm bóp có tính mát, có thể gây lạnh bụng cho trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai.
  • Trong quá trình sử dụng cây tầm bóp, nếu xuất hiện bất kỳ triệu chứng nào bất thường thì người bệnh nên ngưng sử dụng và đến cơ sở y tế thăm khám.

5. Sử dụng kết hợp diệp hạ châu

diep-ha-chau

Sử dụng diệp hạ châu trị bệnh gan

Diệp hạ châu còn có tên gọi khác là chó đẻ răng cưa, là một cây mọc hoang dại ở Việt Nam, nhưng theo đông y, diệp hạ châu được cho là một vị thuốc quý với nhiều công dụng như làm mát gan, trị mẩn ngứa, sỏi thận,…

Diệp hạ châu là thảo mộc thuộc họ thầu dầu Euphorbiaceae,  có tên khoa học là Herba Phyllanthi Urinariae. Diệp hạ châu là cây thân thảo, sống 1 đến 2 năm, thân có màu hồng tía, cao từ 80 đến 100 cm. Lá mọc kép, có hình như lông chim, hoa mọc riêng lẻ có màu trắng ngà, quả có hình tròn, nhỏ, bám sát phía dưới mỗi tàu lá, đây là đặc điểm đặc trưng của diệp hạ châu.

Diệp hạ châu phân bố nhiều ở vùng khí hậu nhiệt đới ẩm như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Thái Lan,… và Việt Nam. Cây mọc hoang ở các cánh đồng, bãi cỏ, góc vườn, rừng núi,… nhờ có sức sống mãnh liệt, chịu được khô hạn.

Diệp hạ châu đều được thu hái toàn cây và sử dụng để làm thuốc. Thời điểm thu hái thích hợp là vào mùa hè khi cây đã đủ lớn. Sau khi thu hái, rửa sạch, loại bỏ cỏ dại và côn trùng bám trên cây, sau đó ngâm với dung dịch nước mỗi loãng trong 5 đến 10 phút. Cây có thể được phơi, sấy hoặc sao khô để bảo quản dùng dần dần.

Theo các tài liệu đông y, diệp hạ châu có vị đắng, hơi ngọt, tính hàn, quy vào các kinh Can, Thận. Do đó, cây có công dụng thanh can, minh mục, thẩm thấp và chủ trị các triệu chứng do huyết nhiệt gây ra. Ngoài ra, cây cũng được sử dụng giúp lợi tiểu, cải thiện tiêu hóa, đào thải độc tố, tiêu viêm, kháng khuẩn, tán ứ, thống sữa, điều kinh  rất hiệu quả.

Các nghiên cứu y học hiện đại trên dược liệu Diệp hạ châu cũng ghi nhận các kết quả như sau:

  • Các Flavonoid trong dịch chiết diệp hạ châu giúp làm chậm quá trình lão hóa và sự đột biến của các tế bào trong cơ thể.
  • Thành phần triterpenoid có tác dụng tiêu diệt các tế bào xấu trong máu, góp phần giảm cholesterol trong cơ thể, cải thiện chức năng tuần hoàn,…
  • Tanin có khả năng chống oxy hóa, khử các gốc tự do trong cơ thể – nguyên nhân chính thúc đẩy hình thành các tế bào ác tính.
  • Hợp chất phenol trong dịch chiết diệp hạ châu có khả năng kháng virus, kháng khuẩn, tăng cường sức đề kháng và khả năng miễn dịch của cơ thể.
  • Các nhóm hoạt chất acid hữu cơ hỗ trợ cải thiện chức năng thận, giúp lợi tiểu,…

Từ những kết quả ghi nhận theo đông y và nghiên cứu y học hiện đại, diệp hạ châu chủ yếu được sử dụng để điều trị các bệnh dưới đây:

  • Điều trị các bệnh về gan như viêm gan, xơ gan cổ trướng, viêm gan cao và cả ung thư gan.
  • Thanh lọc và giải độc cho cơ thể, loại trừ các tác nhân có hại cho sức khỏe.
  • Kháng khuẩn, kháng viêm, tăng cường hệ miễn dịch, chống cảm cúm do sự thay đổi của thời tiết hay do virus.
  • Trị tiêu chảy, hỗ trợ cải thiện chức năng tiêu hóa của cơ thể.
  • Chữa các bệnh viêm nhiễm đường hô hấp như hen suyễn, ho, đau họng,…
  • Hỗ trợ điều trị đái tháo đường, điều trị huyết áp, cải thiện hệ tuần hoàn, ngăn ngừa các bệnh lý tim mạch.
  • Trị ngứa rát da, nổi mụn, viêm da, lở loét da, trị côn trùng đốt.
  • Giảm cân hiệu quả, ức chế quá trình tích tụ mỡ thừa
  • Lợi tiểu, ngăn ngừa bệnh sỏi thận, sỏi bằng quan. Cải thiện chức năng thận.

Diệp hạ châu được sử dụng trong nhiều bài thuốc y học cổ truyền khác nhau tùy thuộc vào mục đích sử dụng của người bệnh, dưới đây là các bài thuốc được sử dụng phổ biến:

Bài thuốc mát gan, giải độc và trị viêm gan:

  • Cách 1

Chuẩn bị các dược liệu: diệp hạ châu 30g, sài hồ 12g, nhân trần 12g, hạ khô thảo 10g, chi tử 10g.

Sau đó sắc các dược liệu với 1L nước cho đến khi nước sắc cô lại thì chắt lấy nước chia làm 2 lần uống trong ngày vào buổi sáng và chiều mát.

  • Cách 2

Chuẩn bị các dược liệu bao gồm: diệp hạ châu 40g, chua gút 15g, nhọ nồi 15g.

Đem các dược liệu sắc với 600ml nước đến khi nước sắc cô lại còn 1/3 thì chắt lấy nước chia thành 3 lần uống trong ngày.

Bài thuốc chữa viêm gan do virus

Chuẩn bị 20g lá diệp hạ châu, thêm 500ml nước rồi sắc đến khi nước sắc cô lại, chia làm 4 lần dùng trong ngày.

>>> Tham khảo thêm các bài viết dưới đây

Lá Vối Chữa Bệnh Gan Nhiễm Mỡ Đơn Giản Và Hiệu Quả

Cà Gai Leo Giải Độc Gan – Thảo Dược Nguồn Gốc Việt Nam

Cây Chữa Bệnh Gan Từ Các Thảo Dược Thiên Nhiên Quý

Kết luận

Bài viết trên đây đã cung cấp đến bạn đọc các thông tin chi tiết về cây tâm bóp chữa bệnh gan như đặc điểm hình thái và phân bố của cây, thành phần hoạt chất, tác dụng dược lý cũng như cách sử dụng cây tầm bóp chữa bệnh gan, ngoài ra bài viết cũng giới thiệu đến bạn đọc một thảo dược khác cũng được sử dụng trong chữa bệnh gan là Diệp hạ châu.

Hãy liên hệ đến HOTLINE 18006091 để được đội ngũ bác sĩ dược sĩ THTeaShop tư vấn chi tiết về tình trạng sức khỏe của bạn và nhận những lời khuyên bổ ích.

Chia sẻ bài viết


DMCA.com Protection Status
You cannot copy content of this page
Contact Me on Zalo
1800 6091