Chế Độ Ăn Cho Người Xơ Gan Nên Ăn Gì Và Kiêng Ăn Gì

[banner id="7762"]

Chế Độ Ăn Cho Người Xơ Gan Nên Ăn Gì Và Kiêng Ăn Gì

Xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý kết hợp với việc tuân thủ điều trị nghiêm ngặt là một trong những giải pháp giúp cải thiện và phục hồi chức năng gan hữu hiệu cho người bị xơ gan. Trong bài viết dưới đây, THTeaShop sẽ giúp bạn tìm hiểu chế độ ăn cho người xơ gan: nên ăn gì và kiêng ăn gì để có thể góp phần đem lại hiệu quả chữa trị cao nhất, đồng thời tránh xảy ra các biến chứng nguy hiểm.

1. Tại sao cần xây dựng chế độ ăn và thực đơn cho người xơ gan nên ăn?

Xơ gan là một bệnh lý mạn tính và gây ra nhiều tổn thương nặng, lan tỏa và kéo dài ở gan. Bệnh xuất hiện khi các tác nhân tấn công các tế bào gan khiến chúng bị viêm, thoái hóa, hoại tử và dần bị thay thế bởi các mô xơ, sẹo.

Phần nhu mô gan còn khỏe mạnh sẽ tăng sinh để bù đắp phần gan đã hư hỏng và làm hình thành các hòn, cục tái tạo, các tiểu thùy giả. Theo thời gian, sự tổn thương ngày càng tăng kéo theo các mô xơ cũng được hình thành càng nhiều, làm đảo lộn cấu trúc tế bào gan và gây tình trạng xơ gan.

Ở bệnh nhân xơ gan, việc thực hiện các chức năng gan thông thường bị ảnh hưởng rất lớn, trong đó bao gồm cả chức năng chuyển hóa glucid, lipid và protein. Do đó, khả năng tiêu hóa và hấp thu các chất trong cơ thể cũng bị suy giảm và gây ra những triệu chứng như rối loạn tiêu hóa, chán ăn, buồn nôn, nôn,…

Trong trường hợp chế độ ăn cho người xơ gan không được đảm bảo, bệnh nhân có thể đối mặt với tình trạng không được cung cấp đủ năng lượng và các chất cần thiết, dẫn đến hiện tượng teo cơ, sụt cân và suy dinh dưỡng, thậm chí kéo theo nhiều biến chứng nguy hiểm do cơ thể suy yếu.

Như vậy có thể thấy, việc xây dựng một chế độ dinh dưỡng hợp lý cho người xơ gan sẽ giúp bệnh nhân khắc phục tình trạng kém hấp thu, gầy yếu một cách hiệu quả, đồng thời cung cấp các dưỡng chất thiết yếu cho cơ thể nhằm phục hồi và cải thiện chức năng gan. 

>>> Xem thêm: Triệu Chứng Bệnh Xơ Gan Ở Các Giai Đoạn Tiến Triển

che-do-an-cho-nguoi-xo-gan-1

Người bị xơ gan cần xây dựng một chế độ dinh dưỡng hợp lý

2. Nguyên tắc xây dựng thực đơn và chế độ ăn cho người xơ gan

Trong quá trình xây dựng chế độ ăn cho người xơ gan, cần đảm bảo cung cấp các loại thực phẩm nhằm đạt được những mục tiêu quan trọng hàng đầu như:

  • Cung cấp đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho hoạt động của cơ thể.
  • Hạn chế tối đa việc gan phải hoạt động để chuyển hóa các chất.
  • Không sử dụng các loại thực phẩm khiến gan phải chịu thêm các tổn thương, tránh làm xuất hiện các biến chứng nặng.

Do đó, khi lên thực đơn uống hàng ngày của mình, bệnh nhân xơ gan cần tuân thủ một số quy tắc nhất định. Dưới đây là một số nguyên tắc trong việc xây dựng chế độ ăn cho người xơ gan cần chú ý:

2.1. Chia nhỏ lượng thức ăn thành nhiều bữa

Đối với bệnh nhân xơ gan, lượng thực phẩm cung cấp hàng ngày sẽ nhiều hơn so với người bình thường để đáp ứng được nhu cầu của cơ thể, tránh tình trạng suy dinh dưỡng. 

Chính vì vậy, để giảm áp lực tâm lý khi phải tiêu thụ một lượng lớn đồ ăn, đồng thời tránh tình trạng bội thực và gây quá tải cho hệ tiêu hóa, các chuyên gia khuyên rằng người bị xơ gan nên chia nhỏ khẩu phần ăn trong ngày của mình làm nhiều bữa.

Thay vì 3 bữa/ngày như thông thường, người bệnh có thể ăn thành 5-6 bữa/ngày. Hãy đảm bảo rằng khoảng thời gian trung bình giữa các bữa ăn là 2 giờ, tránh để tình trạng các bữa ăn quá xa nhau, từ 7-8 giờ. 

Thông thường, người bệnh xơ gan nên duy trì bữa ăn phụ vào khoảng 8 đến 9 giờ tối với các thức ăn nhẹ hoặc đồ uống tốt cho gan.

2.2. Ăn bữa ăn nhẹ trước khi đi ngủ vào buổi tối

Ngoài việc chia nhỏ bữa ăn, bệnh nhân xơ gan cũng cần đặc biệt chú ý đến bữa ăn nhẹ trước khi đi ngủ vào buổi tối.

Các nghiên cứu gần đây cho thấy, ăn một chút chất đạm và tinh bột trước khi đi ngủ sẽ giúp bệnh nhân giảm thiểu tình trạng tích tụ mỡ thừa và ngăn cản quá trình teo cơ về đêm, từ đó làm hạn chế hiện tượng teo cơ ở người xơ gan.

Đồng thời, bữa ăn nhẹ cũng sẽ giúp tránh tình trạng hạ đường huyết khi ngủ và khiến bệnh nhân ngủ yên giấc hơn. Chú ý rằng, chỉ nên bổ sung một lượng vừa phải đồ ăn, không nên ăn quá nhiều và ăn trước khi ngủ khoảng 2 tiếng để tránh làm tăng gánh nặng tiêu hóa cho dạ dày và gây khó chịu cho người bệnh.

>>> Xem thêm: Xơ Gan Có Mấy Giai Đoạn Và Giai Đoạn Nào Gây Biến Chứng Nguy Hiểm

2.3. Cách chọn thực phẩm trong chế độ cho người xơ gan

Một trong những vấn đề quan trọng trong khi lên chế độ ăn cho người xơ gan cần chú ý là cách chọn và chế biến các loại thực phẩm.

  • Lựa chọn các thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.
  • Sử dụng thực phẩm đã được nấu chín kỹ. Tránh việc ăn các đồ ăn còn tái, sống.
  • Chế biến món ăn theo kiểu hấp, luộc, áp chảo, hạn chế tối đa việc rán, chiên, xào thức ăn.
  • Ưu tiên sử dụng các đồ ăn mềm, nhuyễn, được thái nhỏ, dễ tiêu.
  • Giảm thiểu tối đa lượng muối dùng khi nấu ăn vì nếu lượng muối trong cơ thể quá nhiều có thể làm cho tình trạng phù – một biểu hiện của xơ gan xuất hiện, ảnh hưởng không tốt tới quá trình điều trị xơ gan. Thay vào đó, hãy sử dụng các gia vị tự nhiên khác như: tỏi, nghệ, quế, gừng,… để làm tăng hương vị cho món ăn, đồng thời còn đem lại nhiều tác dụng có lợi cho sức khỏe bệnh nhân xơ gan.
  • Bổ sung thêm tinh bột (bún, miến, cơm,…) nhiều hơn so với bình thường sẽ giúp gan dự trữ lại nguồn năng lượng bị tiêu hao trong ngày.
  • Lượng đạm hay protein có trong thịt, cá, đậu,… rất tốt cho bệnh nhân xơ gan, vì vậy nên duy trì những loại thực phẩm này trong chế độ ăn hàng ngày.
  • Không cần thiết phải giảm béo quá nhiều, bổ sung chất béo từ các loại dầu thực vật hoặc các loại cá như cá hồi, cá thu,… có thể giúp cải thiện tình trạng viêm, gan nhiêm nhiễm mỡ, ngăn xơ gan tiến triển nặng hơn. Ngoài ra, chất béo còn giúp cơ thể hấp thu nhiều vitamin như vitamin A, vitamin D, vitamin E, vitamin K,… tham gia vào quá trình chuyển hóa, tăng sức đề kháng của người bệnh xơ gan.
  • Hạn chế việc tiêu thụ những thực phẩm có chứa hàm lượng cholesterol cao, mỡ động vật, nội tạng,… có thể làm cho tình trạng xơ gan nặng hơn
  • Bổ sung thêm chất khoáng, chất xơ,… cũng như nhiều dưỡng chất khác từ các loại rau, củ, trái cây trong thực đơn hàng ngày.

>>> Xem thêm: Bệnh Xơ Gan Có Ăn Được Thịt Bò Không?

2.4. Tuyệt đối không được sử dụng rượu bia

Một trong những nguyên tắc quan trọng mà người bệnh cần tuân thủ tuyệt đối trong chế độ ăn cho người xơ gankiêng rượu biaHiện nay, sử dụng rượu bia thường xuyên chính là một trong những nguyên nhân chính gây ra căn bệnh xơ gan ở Việt Nam.

Do đó, nếu tiếp tục uống rượu bia khi đang mắc bệnh, chúng có thể khiến cho tình trạng xơ gan tiến triển nặng hơn, thậm chí làm xuất hiện các biến chứng nguy hiểm cho tính mạng của người bệnh.

han-che-su-dung-ruou-bia

Người bị xơ gan tuyệt đối không được uống rượu bia

Giải thích cho tác động nguy hại này của rượu bia, các bác sĩ cho biết phần lớn lượng rượu khi đưa vào cơ thể (khoảng 90%) sẽ được chuyển hóa tại gan.

Khi gan bị tổn thương, sản phẩm chuyển hóa của rượu là Acetaldehyde – một chất độc đối với cơ thể sẽ không được biến đổi và đào thải ra ngoài mà ứ đọng lại gây nhiều tác động xấu với cơ thể, đặc biệt là gan.

Lúc này, tình trạng viêm và hoại tử gan sẽ ngày càng nặng, quá trình xơ hóa và đảo lộn cấu trúc gan diễn ra mạnh mẽ khiến gan bị hư hỏng nghiêm trọng, từ đó gây nhiều biến chứng nguy hiểm.

Ngoài ra, rượu bia còn là thủ phạm gây ra nhiều tác hại cho các cơ quan trong cơ thể như tim mạch, hệ tiêu hóa, não bộ,… Chính vì vậy, đối với bệnh nhân xơ gan, tuyệt đối không nên uống rượu bia.

3. Những thực phẩm cần đưa vào chế độ ăn cho người xơ gan 

3.1. Thực phẩm chứa chất đạm (protein)

Theo lời khuyên từ các chuyên gia, người mắc bệnh xơ gan nên bổ sung protein từ các thực phẩm như thịt gà nạc, thịt lợn nạc, trứng, cá, các loại đậu và các sản phẩm chế biến từ đậu,… Lưu ý, nên ưu tiên sử dụng các loại thức ăn chứa đạm có nguồn gốc thực vật hơn nguồn đạm từ động vật.

Đây đều là những loại thức ăn tốt cho tình trạng xơ gan do chúng dễ dàng được tiêu hóa, từ đó giảm thiểu áp lực lên các tế bào gan.

Ngoài ra, các bác sĩ cũng có thể khuyên bạn nên cung cấp protein đặc biệt như acid amin chuỗi nhánh BCAA ( viết tắt của Branched chain amino acid) để cải thiện chức năng gan và hỗ trợ trong quá trình điều trị xơ gan.

Tuy nhiên, có một số loại thực phẩm chứa protein mà người bệnh cần hạn chế sử dụng như các loại thịt đỏ (thịt bò, thịt trâu, thịt dê,…) hay các loại thịt được chế biến sẵn (giăm bông, lạp xưởng, xúc xích,…).

che-do-an-cho-nguoi-xo-gan-3

Bổ sung đủ lượng protein cần thiết trong chế độ ăn cho người xơ gan

Lượng đạm được khuyến cáo nạp vào cơ thể hàng ngày với người xơ gan là khoảng 1 gam/kg cân nặng/ngày – tương tự như người bình thường. Khi tình trạng xơ gan diễn biến sang giai đoạn mất bù, lượng protein cung cấp không nên quá 0,8 gam/kg/ngày. 

Cần lưu ý, không nên bổ sung quá nhiều chất đạm vào chế độ ăn cho người xơ gan. Sở dĩ, một lượng lớn protein có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho gan, đồng thời cũng gia tăng sản xuất amoniac – nguyên nhân chính gây nên biến chứng hôn mê gan rất nguy hiểm cho bệnh nhân.

Bên cạnh đó, lượng protein cung cấp cũng không được quá ít để tránh tình trạng thiếu chất đạm làm tăng phân hủy và thoái hóa cơ gây teo cơ ở người xơ gan.

>>> Xem thêm: Điều Trị Xơ Gan Như Thế Nào Đem Lại Hiệu Quả

3.2. Cung cấp lượng tinh bột đủ chế độ ăn cho người xơ gan

Các sản phẩm tinh bột hay ngũ cốc nguyên hạt là những thực phẩm không thể thiếu trong các bữa cơm bình thường, và trong chế độ ăn cho người xơ gan cũng vậy.

Một số loại ngũ cốc, tinh bột được khuyên sử dụng trong thực đơn hàng ngày cho người bệnh như gạo, mật ong, bánh mì ngũ cốc, khoai tây,… Đây đều là những thực phẩm dễ tiêu hóa và đóng vai trò cung cấp năng lượng chính cho cơ thể.

Việc tăng cường cung cấp lượng tinh bột sẽ giúp dự trữ nguồn năng lượng cần thiết khi mà hoạt động chuyển hóa các chất và cung cấp năng lượng cho cơ thể của gan bị ảnh hưởng do tình trạng bệnh. 

Với các loại tinh bột, các chuyên gia khuyên rằng nên nấu chúng nhừ và chín mềm như chế biến thành các món: cháo loãng, bánh cuốn, cơm nhão, canh khoai tây,… để giúp tăng khả năng hấp thu cho người xơ gan.

3.3. Bổ sung tăng cường các loại rau củ và trái cây

Một trong những loại thực phẩm không thể thiếu trong chế độ ăn cho người xơ gan là các loại rau củ và trái cây. Theo các chuyên gia, trung bình một ngày người xơ gan nên bổ sung đủ từ 300g đến 400g rau xanh và khoảng 200g các loại hoa quả.

Nên ưu tiên lựa chọn các loại rau có màu xanh đậm như rau cải, rau ngót, rau muống,… cùng với một số loại củ quả khác như: bí đỏ, cà rốt, đu đủ chín, cam, xoài, quýt, táo,….

Đây đều là những loại thực phẩm rất tốt cho sức khỏe người xơ gan bởi chúng cung cấp một lượng lớn các vitamin và khoáng chất thiết yếu cho cơ thể.

Ở bệnh nhân xơ gan, tình trạng chức năng gan suy yếu khiến cho việc chuyển hóa và hấp thu chất béo cũng bị ảnh hưởng đáng kể, kéo theo các vitamin tan trong dầu như vitamin A, D, E, K cũng bị giảm lượng hấp thu.

Do đó, việc bổ sung đầy đủ các thực phẩm chứa nhiều các vitamin và khoáng chất như rau xanh và trái cây là đều cần thiết trong chế độ ăn của bệnh nhân xơ gan, tránh hiện tượng thiếu hụt gây ảnh hưởng đến các hoạt động bình thường của cơ thể, thậm chí làm xuất hiện nhiều bệnh lý mắc kèm.

Bên cạnh đó, trong rau củ và trái cây cũng có một lượng lớn chất xơ – chất đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện và phục hồi chức năng gan.

Chất xơ không chỉ chứng minh được vai trò của mình trong việc làm chậm sự phát triển của bệnh xơ gan mà còn có tác dụng góp phần chuyển hóa và đào thải các chất cặn bã, chất độc, từ đó làm giảm gánh nặng cho gan.

Trong đó phải kể đến khả năng làm giảm nồng độ amoniac trong máu của chất xơ, từ đó ngăn chặn biến chứng hôn mê gan (hay bệnh não gan) nguy hiểm.

bo-sung-trai-cay-rau-cu

Người mắc xơ gan cần tăng cường bổ sung các loại rau củ, trái cây

Trong việc lựa chọn các rau củ và hoa quả cho người bệnh, nên chọn những loại còn tươi ngon và đảm bảo vệ sinh. Cần hạn chế sử dụng các sản phẩm trái cây và rau củ ngâm, đóng hộp, bởi chúng chứa rất nhiều đường hoặc muối, rất không tốt cho tình trạng bệnh xơ gan.

3.4. Một số thực phẩm chứa các dưỡng chất quan trọng khác

  • Thức ăn chứa nhiều Beta carotene và các chất chống oxy hóa

Beta carotene là một chất chống oxy hóa có vai trò quan trọng hỗ trợ gan chống lại các bệnh đặc biệt là xơ gan.

Được biết cà rốt là một trong số những nguồn thực phẩm chứa nhiều Beta carotene, vì vậy đưa cà rốt vào thực đơn cho người bệnh xơ gan cũng là một giải pháp giúp cải thiện sức khỏe lá gan. Không những vậy, chất này còn có khả năng loại bỏ các gốc tự do gây hại cho cơ thể, giúp gan thải độc tốt hơn.

Ở bệnh nhân xơ gan, nồng độ các chất chống oxy hóa thường thấp hơn so với bình thường, tạo điều kiện cho các gốc tự do có cơ hội tấn công các tế bào gan và có thể khiến tình trạng bệnh trở nặng.

Do đó, để hạn chế một phần các thương tổn cho gan, người bệnh cần bổ sung các thực phẩm chứa nhiều chất oxy hóa như: dâu tây, táo, việt quất, atiso, wasabia,…

  • Thực phẩm chứa nhiều Omega-3 Fatty Acids

Đây đều là những loại thức ăn rất tốt cơ thể, giúp cho quá trình tiêu hóa và hấp thu được diễn ra thuận lợi hơn, từ đó làm giảm gánh nặng cho gan.

Một số loại thực phẩm chứa nhiều Omega-3 Fatty Acids được các chuyên gia khuyên bổ sung vào chế độ ăn cho người xơ gan như cá hồi, cá ngừ, cá thu, cá mòi,… có lợi trong quá trình điều trị bệnh xơ gan. Chúng không chỉ tốt cho hệ tiêu hóa mà còn làm chậm sự phát triển của xơ gan, ngăn ngừa biến chứng ung thu gan.

Bên cạnh đó, loại acid béo không no này còn hỗ trợ bệnh gan mỡ rất hiệu quả. Khi cơ thể được cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết bao gồm cả acid Omega chắc chắn rằng tình trạng gan nhiễm mỡ sẽ được cải thiện, từ đó phòng được biến chứng xơ gan có thể gặp phải.

Tuy nhiên, không phải ai cũng nên bổ sung loại chất này vào cơ thể, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng nó.

  • Bổ sung các loại thực phẩm probiotics (như sữa chua, sữa lên men,…)

Đây là một trong những loại thực phẩm rất tốt cho hệ tiêu hóa, giúp cải thiện quá trình hấp thu các chất dinh dưỡng, do đó rất tốt cho bệnh nhân xơ gan.

Đồng thời, chúng còn giúp làm giảm nồng độ của amoniac và các độc tố trong máu, giảm sản xuất các yếu tố gây viêm, từ đó hạn chế sự ảnh hưởng của các triệu chứng bệnh xơ gan.

4. Các món ăn trong chế độ ăn cho người xơ gan cực kì tốt

Một chế độ ăn phù hợp đối với người mắc bệnh xơ gan là cực kì quan trọng, nó không chỉ giúp cải thiện tình trạng bệnh, ngăn ngừa sự tiến triển của bệnh mà còn giúp cơ thể tăng cường sức đề kháng chống chọi với bệnh tật. Có thể tham khảo các món ăn dành cho người bị xơ gan cực kì tốt dưới đây:

4.1. Cháo gạo lứt nấu hải sâm

Công dụng

Món cháo giúp người ăn dễ tiêu, bổ dưỡng phù hợp đối với những người mắc bệnh xơ gan, khó hấp thu và chuyển hóa các chất dinh dưỡng, cơ thể mệt mỏi, chán ăn, suy nhược.

Chuẩn bị

  • 80 gam gạo lứt
  • 40 gam hải sâm
  • 40 gam rau cải cúc hoặc có thể thay thế bằng cải bẹ xanh.
  • Táo đỏ khoảng 8-10 trái.

Sơ chế nguyên liệu

Gạo lứt vo sạch, hải sâm ngâm khoảng 15-20 cho mềm, rau cải cúc(cải bẹ xanh) rửa sạch cắt nhỏ, táo đỏ ngâm bỏ hạt, cắt nhỏ.

Cách thực hiện

  • Cho gạo lứt vào nồi nấu nhừ thành cháo, sau đó cho tất cả các nguyên liệu còn lại vào đun sôi trong 5 phút.
  • Tắt bếp, cho gia vị là có thể thưởng thức món cháo bổ dưỡng tốt cho người xơ gan…
cháo gạo lứt

Cháo gạo lứt nấu hải sâm

4.2. Rau má nấu cháo

Công dụng

Rau má là một loại thảo dược có tính hàn, tân, khổ(lạnh, cay, đắng), rau má có tác dụng rất tốt đối với những người mắc bệnh về gan giúp nhuận gan, giải độc gan, thanh lọc cơ thể, giải nhiệt, dưỡng âm.

Đặc biệt trong Đông y rau má còn được sử dụng dùng để cải thiện các triệu chứng của bệnh viêm gan mãn tính như: biểu hiện của vàng da, sạm da, lòng bàn tay nóng, đau bụng vùng hạ sườn phải(gan)

Ngoài ra, rau má còn có các công dụng tuyệt vời khác như:

  • Chữa các bệnh về đường tiêu hóa

Do có tác dụng kháng khuẩn và chống oxy hóa nên rất tốt trong các bệnh đường ruột và đại tràng hay bị tổn thương.

  • Hỗ trợ hệ tuần hoàn

Rau má có tác dụng bảo vệ mạch máu, ngăn ngừa xuất huyết, kích thích tuần hoàn lưu thông máu, tăng quá trình oxy hóa các cơ quan bộ phận trong cơ thể.

  • Giúp vết thương mau lành

Trong rau má có chứa thành phần triterpenoids, chất này có tác dụng thúc đẩy quá trình làm lành vết thương, khi bị thương có thể giã nát rau má đắp lên có thể giúp kháng viêm giảm sưng rất tốt.

  • Tăng cường trí nhớ và thị lực

Rau má rất tốt cho sức khỏe đặc biệt là đối với người mắc xơ gan, rau má nấu cháo vừa tốt cho gan lại lỏng dễ tiêu giúp người bệnh dễ ăn dễ hấp thu.

Cách thực hiện

  • Rau má rửa sạch cắt nhỏ, ngâm gạo, đậu xanh 15 phút.
  • Sau đó cho gạo, đậu xanh vào nồi đổ nước vừa đủ nấu sôi.
  • Sau đó cho rau má đã cắt vào đun thêm 3-5 phút là có thể ăn được.
  • Nên ăn khi cháo còn nóng, có thể cho 1 chút đường hoặc muối tùy khẩu vị.
cháo rau má

Rau má nấu cháo

4.3. Trứng gà nấu táo đỏ, câu kỷ tử

Công dụng

Trứng

Trứng là một loại thực phẩm giàu chất đạm đặc biệt là lòng trắng trứng rất tốt cho người bệnh xơ gan.

Táo đỏ

Táo đỏ cũng là một loại thảo dược rất bổ dưỡng, nó có tác dụng năng ngừa ung thư, kháng viêm chống oxy hóa kích thích hệ thống miễn dịch bảo vệ tế bào chức năng gan và bảo vệ đường tiêu hóa.

Câu kỷ tử

Câu kỷ tử rất bổ dưỡng cho cơ thể nhất là những người mắc bệnh xơ gan. Thảo dược này có tính hơi hàn vị ngọt không độc đặc biệt có tác dụng bổ gan do có chứa thành phần là cerebroside một chất giúp bảo vệ tế bào gan chống lại độc tố kể cả loại độc tố mạnh như chlorinated hydrocarbon.

Ngoài ra, câu kỷ tử còn có tác dụng khác cực kì tốt cho cơ thể như: 

  • Kéo dài tuổi thọ.
  • Giúp tăng cường sức đề kháng.
  • Giúp trẻ hóa cơ thể.
  • Hạ huyết áp ngăn ngừa và kiểm soát cơn tăng huyết áp.
  • Có tác dụng rất tốt trong ngăn ngừa bệnh ung thư gan.
  • Cân bằng Cholesterol trong máu.
  • Tăng cường sinh lí nam và nữ.
  • Đỡ đau đầu chóng mặt.
  • Có tác dụng trong việc giảm cân.
  • Cải thiện giấc ngủ.
  • Bảo vệ thị lực.
  • Tốt cho tim mạch.
  • Ức chế khối u.
  • Tăng cường trí nhớ.
  • Tốt cho hệ tiêu hóa.
  • Làm thư giãn tinh thần.

Tuy nhiên không nên sử dụng câu kỷ tử trong các trường hợp đang rối loạn tiêu hóa tiêu chảy không dùng cho phụ nữ đang mang thai.

trứng gà nấu táo đỏ

Món trứng gà nấu táo đỏ,câu kỷ tử

Cách thực hiện

Món trứng gà nấu câu kỷ tử và táo đỏ nấu khá đơn giản như sau:

  • Chọn quả trứng gà ngon sau đó rửa sạch vỏ rồi cho vào nồi luộc chín khoảng 7 phút vớt trứng cho vào nước lạnh lột vỏ.
  • Táo đỏ rửa sạch tách bỏ phần hạt cho ra bát.
  • Cho các nguyên liệu trứng gà đã lột sạch vỏ táo đỏ, câu kỷ tử vào 1 chiếc nồi sau đó đổ nước vừa phải ngập các nguyên liệu nấu chín.
  • Sau khi chín, cho thêm gia vị phù hợp với khẩu vị mỗi người.

Như vậy đã có món trứng gà nấu câu kỷ tử và táo đỏ thơm ngon, cực kì bổ dưỡng. Nên chia khẩu phần ăn thành 1-2 lần/ngày, cách 2 ngày ăn 1 lần, rất tốt đối với bệnh nhân xơ gan giúp tiêu độc, ngăn chặn quá trình xơ hóa tế bào nhu mô gan.

4.4. Thịt lợn nấu nấm rơm

Công dụng

Thịt lợn nấu nấm rơm là món ăn tốt cho hệ tiêu hóa giúp tư âm nhuận táo theo cách gọi của Đông y, tốt cho dạ dày, kích thích tiêu hóa, tăng cường hấp thu dinh dưỡng và đặc biệt tốt cho người bị xơ gan.

Chuẩn bị

Thịt lợn(nên chọn thịt nạc) 200 gam, nấm rơm 200 gam.

Sơ chế các nguyên liệu

Nấm rơm ngâm rửa sạch, thái nhỏ thành từng miếng vừa ăn, thịt lợn rửa sạch, thái miếng nhỏ.

Cách thực hiện

Cho tất cả nguyên liệu đã chuẩn bị vào chung một nồi(nồi đất là tốt nhất) sau đó đổ nước vào hầm cho đến khi thịt lợn nhừ là có thể ăn được.

Nên ăn nóng để giữ trọn vẹn vị ngon và chất dinh dưỡng. Đây là một trong các món ăn dành cho người bị xơ gan cực kì tốt và dễ thực hiện.

cac-mon-an-danh-cho-nguoi-bi-xo-gan-10_1

Món thịt lợn nấu nấm rơm

4.5. Thịt lợn cần tây

Công dụng

Món ăn này đơn giản dễ làm mà đầy đủ chất dinh dưỡng đặc biệt có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, lợi thấp, rất tốt cho người bệnh bị xơ gan giai đoạn đầu do nó giúp ức chế sự phát triển của bệnh sang giai đoạn nặng hơn.

Món thịt lợn cần tây được thực hiện đơn giản như sau:

Cần chuẩn bị

Cần tây 100 gam, nấm hương 20 gam, thịt lợn nạc 100 gam, 1 nhánh gừng, 1 củ tỏi và các loại gia vị cần thiết khác.

Sơ chế các loại thực phẩm

  • Nhặt, rửa sạch rau cần tây bao gồm cả lá và thân, cắt thành từng khúc khoảng 3-5cm.
  • Nấm hương ngâm trong nước nóng có vài lát gừng khoảng 15-20 phút sau đó vớt ra để ráo nước thái nhỏ.
  • Thịt lợn rửa sạch, luộc qua để loại bỏ chất bẩn, thái thành từng miếng nhỏ vừa ăn.
  • Tỏi bóc vỏ đập dập hoặc băm nhỏ.

Cách thực hiện

  • Cho thịt lợn vào nồi, đổ khoảng 500ml nước.
  • Đun cho đến khi thịt chín sau đó cho các nguyên liệu còn lại vào gồm nấm hương, rau cần tây, tỏi đun sôi cho gia vị, tắt bếp.

Như vậy có thể hoàn thành xong món ăn thịt lợn cần tây thơm ngon bổ dưỡng. Nên ăn nóng để ngon hơn.

4.6. Đậu phộng nấu táo đỏ

Công dụng

Đậu phộng hay còn gọi là lạc là một loại ngũ cốc rất giàu giá trị dinh dưỡng đặc biệt là hàm lượng protein thực vật và Omega 3. Đậu phộng có tác dụng tốt đối với cơ thể nói chung và với gan nói riêng.

Đối với những người bị bệnh xơ gan thì lúc này các tế bào gan bị xơ hóa, chức năng gan bị tổn thương nghiêm trọng, đậu phộng có tác dụng thúc đẩy tăng trưởng các tế bào giúp cho quá trình xơ hóa chậm lại, ngăn cản sự tiến triển nặng nề của bệnh xơ gan.

Tác dụng của táo đỏ như được đề cập ở trên kết hợp với đậu phộng thì cực kì tốt cho người bệnh xơ gan. 

cac-mon-an-danh-cho-nguoi-bi-xo-gan-9_1

Món đậu phộng nấu táo đỏ

Cách thực hiện

Đậu phộng nấu táo đỏ là một món ăn bổ dưỡng cho cơ thể, đặc biệt là đối với những người mắc bệnh xơ gan. Món ăn này thực hiện rất đơn giản. Đầu tiên cần chuẩn bị 60g đậu phộng (lạc) và 60g táo đỏ.

Đun đậu phộng(lạc) với nước cho chín nhừ(khoảng 20 phút) sau đó thêm táo đỏ ninh tiếp trong khoảng 20 phút, tiếp tục cho thêm đường tùy khẩu vị từng người mà cho nhiều hay ít đun tiếp 5 phút nữa, sau đó tắt bếp là có thể thưởng thức ngay.

Có thể dùng mỗi tối trước khi đi ngủ, nên ăn liên tục trong vòng 30 ngày để đạt được hiệu quả cao nhất. Nên sử dụng món ăn này trong thực đơn các món ăn dành cho người bị xơ gan.

>>> Xem thêm: Bài Tập YOGA Tốt Cho Gan Thận Mà Bạn Nên Thử

5. Những thực phẩm cần hạn chế trong chế độ ăn cho người xơ gan

5.1. Hạn chế sử dụng đồ ăn chứa nhiều chất béo, đồ ăn cay nóng

Đáp án đầu tiên cho câu hỏi người bệnh xơ gan nên tránh ăn những gì chính là những loại thực phẩm, đồ ăn nhanh chứa nhiều chất béo, dầu mỡ, đồ ăn cay nóng.

Khi tình trạng gan đang bị tổn thương, việc bổ sung nhiều chất béo sẽ làm tăng lượng cholesterol trong máu, làm tăng nguy cơ tích lũy mỡ ở gan, từ đó có thể khiến diễn biến của bệnh trầm trọng hơn.

Đồ ăn cay nóng và đồ ăn nhanh thường chứa các hóa chất gây ra những ảnh hưởng không tốt tới gan. Vì vậy, người bệnh xơ gan nên tránh xa các loại thực phẩm này.

Không nên sử dụng đồ ăn chiên xào, đồ ăn chứa nhiều dầu mỡ, đồ ăn nhanh chứa nhiều mỡ động vật vì chúng khiến gan phải hoạt động nhiều hơn. Không những thế, những đồ ăn này còn dễ sinh nhiệt gây ra nóng gan. Điều này khiến cho quá trình hồi phục lá gan bị xơ hóa gặp nhiều khó khăn.

Đồ ăn đã được chế biến sẵn thường chứa nhiều chất bảo quản, màu thực phẩm là những chất không tốt cho gan. Chính vì thế, trong thực đơn cho người bệnh xơ gan không nên có những loại đồ ăn này. 

Thay vào đó, bạn có thể lựa chọn các thực phẩm tươi sạch, có nguồn gốc rõ ràng và chế biến chúng hợp lý để giúp gan khỏe mạnh hơn. Tránh sử dụng các thực phẩm không có nguồn gốc xuất xứ bởi chúng có thể chứa nhiều chất độc khiến gan phải tăng cường hoạt động để loại bỏ chúng ra ngoài, quá trình điều trị xơ gan vì thế cũng không đạt được hiệu quả như mong đợi.

che-do-an-cho-nguoi-xo-gan-5

Hạn chế đưa các thực phẩm chứa nhiều chất béo vào chế độ ăn

Chính vì vậy, người bị xơ gan cần hạn chế sử dụng một số loại thực phẩm như đồ ăn nhanh, được chế biến chiên xào, các sản phẩm chế biến từ sữa chứa nhiều chất béo, bơ, phô mai,… đặc biệt là nội tạng động vật.

5.2. Tránh ăn các thực phẩm chứa nhiều đường, đồ tráng miệng

Các thực phẩm chứa nhiều đường cũng được khuyên cần hạn chế trong chế độ ăn cho người xơ gan.

Không chỉ thúc đẩy quá trình lão hóa diễn ra nhanh hơn, dễ gây cáu kỉnh, stress,… đường nếu không được kiểm soát tốt lượng cung cấp còn làm tăng gánh nặng cho gan, rất không tốt cho tình trạng bệnh. 

Theo đó, bệnh nhân không nên ăn quá 25g đường/ngày (tương đương khoảng 5 thìa cà phê đường). Lưu ý rằng, ưu tiên ăn các loại đường từ các thực phẩm từ thiên nhiên như mật ong, hoa quả hơn các loại đường trong đồ ăn tráng miệng, mứt, bánh kẹo,…

5.3. Hạn chế lượng muối trong chế độ ăn cho người xơ gan

Một trong những loại gia vị quen thuộc và thiết yếu trong mỗi gia đình chính là muối. Tuy nhiên, đối với người bệnh xơ gan, chúng có thể làm nặng thêm các triệu chứng của bệnh nếu không được kiểm soát tốt lượng đưa vào cơ thể.

Những bệnh nhân xơ gan giai đoạn cuối, đặc biệt là đối tượng xơ gan cổ trướng có các dấu hiệu cụ thể như phù nề, chướng bụng cần hạn chế uống nước, ăn đồ ăn quá mặn để giảm thiểu lượng natri hấp thụ vào cơ thể.

han-che-an-muoi

Thực hiện chế độ ăn nhạt và hạn chế sử dụng muối

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, trong chế độ ăn cho người xơ gan giai đoạn đầu, lượng muối chỉ nên duy trì khoảng 2g/ngày. Còn những bệnh nhân mắc xơ gan nặng hơn chỉ nên ăn khoảng 500mg muối mỗi ngày kèm theo uống khoảng 1 lít nước mỗi ngày.

Không nên ăn nhiều hơn lượng được khuyến cáo do sau khi đưa vào cơ thể, muối sẽ làm tăng lượng nước được giữ lại, trong trường hợp bệnh nhân bị xơ gan sẽ làm tăng khả năng bị phù và cổ trướng.

Bệnh nhân cần hạn chế sử dụng các loại đồ ăn chế biến sẵn như xúc xích, thịt xông khói, khoai tây chiên,… bởi đây đều là những loại thực phẩm chứa nhiều muối không tốt cho sức khỏe của gan.

Vì vậy, việc hạn chế đồ ăn quá mặn trong thực đơn cho người bệnh xơ gan cũng là một biện pháp giúp hỗ trợ cải thiện chức năng gan, điều trị bệnh xơ gan. Ngoài ra, một số nghiên cứu gần đây cũng chỉ ra rằng, chế độ ăn nhạt, hạn chế muối sẽ có thể giúp giảm tỷ lệ tử vong ở bệnh nhân xơ gan. 

5.4. Không sử dụng rượu bia và đồ uống có cồn

Nếu người mắc bệnh xơ gan mà sử dụng rượu bia chắc chắn quá trình điều trị bệnh sẽ không đạt được hiệu quả mong muốn thậm chí còn có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm cho cơ thể. Việc hạn chế và tránh sử dụng rượu bia trong thực đơn cho người bệnh xơ gan sẽ giúp cải thiện chức năng của gan.

Nghiện rượu kéo dài thường gây tổn thương gan, khiến gan nhiễm độc, ngăn ngừa quá trình hấp thu chất dinh dưỡng của cơ thể. Chính vì thế, việc kiêng rượu bia được xem là yếu tố quan trọng giúp tăng hiệu quả điều trị xơ gan.

>>> Xem thêm: Xơ Gan Rượu Là Bệnh Lý Nguy Hiểm Khi Nghiện Rượu

Người mắc bệnh xơ gan tuyệt đối không sử dụng rượu bia

Người mắc bệnh xơ gan tuyệt đối không sử dụng rượu bia

6. Phòng bệnh cho người xơ gan như thế nào khi thực hiện chế độ ăn?

6.1. Hạn chế sử dụng rượu bia

Theo thống kê, trong số những người mắc bệnh xơ gan, nhóm bệnh nhân nghiện rượu chiếm tỉ lệ cao nhất. Chính vì thế, hạn chế sử dụng rượu bia và sử dụng một cách có chọn lọc được xem là biện pháp phòng và điều trị các bệnh về gan hiệu quả.

Lạm dụng rượu bia có thể khiến gan không kịp đào thải các chất độc ra ngoài, lượng chất độc tích tụ trong cơ thể là nguyên nhân gây viêm gan, xơ gan phát triển nặng hơn.

>>> Xem thêm: Xơ Gan Rượu Là Bệnh Lý Nguy Hiểm Khi Nghiện Rượu

6.2. Xét nghiệm viêm gan B, viêm gan C

Ngay khi xuất hiện các dấu hiệu xơ gan ban đầu, bạn nên đến các trung tâm xét nghiệm hoặc các bệnh viện để tiến hành xét nghiệm viêm gan. Theo các nghiên cứu, viêm gan B và viêm gan C là hai loại viêm gan nguy hiểm nhất. 

Hiện nay, đã có thuốc điều trị viêm gan C tuy nhiên viêm gan B thì vẫn chưa. Việc xét nghiệm và phòng ngừa sớm những loại viêm gan nguy hiểm này sẽ giúp bạn ngăn ngừa gặp phải biến chứng xơ gan.

6.3. Kiểm tra sức khỏe định kỳ từ 6 tháng đến 1 năm 1 lần

Kiểm tra sức khỏe định kỳ là một biện pháp phòng bệnh xơ gan quan trọng không chỉ đối với người bình thường mà còn ở những người có nguy cơ cao mắc phải xơ gan.

Khi kiểm tra gan, bạn sẽ được tiến hành đánh giá chỉ số men gan (AST, ALT, GGT,…), chức năng bài tiết và thải độc của gan,… Từ những số liệu trên, bác sĩ sẽ có cơ sở dữ liệu để chẩn đoán xơ gan xem tình hình sức khỏe lá gan như nào và có hướng điều trị phù hợp nhất nếu cần.

thuc-don-cho-nguoi-benh-xo-gan-6

Phòng bệnh xơ gan bằng cách kiểm tra sức khỏe định kỳ

6.4. Tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng bất kỳ loại thuốc chữa bệnh nào

Việc sử dụng các loại thuốc trị bệnh không rõ nguồn gốc, không đúng bệnh có thể gây hại cho lá gan của bạn. Vì vậy, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thuốc để tránh gặp các tác dụng không mong muốn cũng như ảnh hưởng tới hiệu quả điều trị bệnh.

6.5. Phòng bệnh xơ gan do ký sinh trùng trong chế độ ăn cho người xơ gan

Một số loại ký sinh trùng như lỵ, sán lá gan,… là nguyên nhân âm thần gây ra bệnh xơ gan mà bạn có thể không chú ý đến. Sán lá gan có khả năng sống và phát triển trong gan đến vài năm. Chính vì thế, bạn cần hết sức thận trọng trong việc ăn uống để cơ thể không bị nhiễm sán.

Cần loại bỏ thói quen ăn sống một số sinh vật thủy sinh hoặc các loại rau trồng dưới nước như rau cần, rau ngổ, ngó sen,… Nếu muốn sử dụng chúng cần đảm bảo xử lý thật sạch để loại trừ ấu trùng mang nang sán có thể đi vào cơ thể.

Trên đây là những thông tin về chế độ ăn cho người xơ gan: nên ăn gì và kiêng ăn gì. Hy vọng với các kiến thức bổ ích vừa rồi, bạn có thể xây dựng cho mình một thực ăn dinh dưỡng hợp lý và hiệu quả để cải thiện trình trạng của bệnh cũng như ngăn ngừa sự xuất hiện của các biến chứng xấu.

Nếu có bất cứ câu hỏi nào liên quan đến chế độ ăn cho người xơ gan hay những vấn đề về gan khác, hãy liên hệ HOTLINE 1800.6091 ngay hôm nay để nhận được sự tư vấn MIỄN PHÍ từ các bác sĩ, dược sĩ và chuyên gia hàng đầu của THTeashop.

Chia sẻ bài viết


DMCA.com Protection Status
You cannot copy content of this page
Contact Me on Zalo
1800 6091