Hội Chứng Não Gan Và Một Số Vấn Đề Mà Mọi Người Cần Biết

[banner id="7762"]

Hội Chứng Não Gan Và Một Số Vấn Đề Mà Mọi Người Cần Biết

Hiện nay ở Việt Nam, các bệnh lý về gan xuất hiện ngày càng phổ biến, ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe cũng như cuộc sống hàng ngày của nhiều người. Trong đó có hội chứng não gan cũng là một tình trạng bệnh lý vô cùng nguy hiểm, thậm chí có thể dẫn đến hôn mê, ảnh hưởng đến tính mạng của con người.

Bài viết này sẽ cung cấp đến cho các bạn một số vấn đề liên quan đến hội chứng não gan về khái niệm, phân loại, các giai đoạn, về nguyên nhân, triệu chứng, các biến chứng cũng như các biện pháp chẩn đoán, điều trị và phòng ngừa hội chứng não gan.

Vì thế, việc biết đến các kiến thức chung về hội chứng não gan sẽ vô cùng hữu ích trong việc giúp chúng ta ngăn ngừa và điều trị tình trạng bệnh lý này ngay từ đầu, tránh để xảy ra các biến chứng và hậu quả nghiêm trọng về lâu dài. Hãy theo chân THTea Shop tìm hiểu các vấn đề này cùng các bạn nhé.

1.Hội chứng não gan là tình trạng như thế nào?

1.1.Hội chứng não gan là gì?

Theo chia sẻ của Bác sĩ.Trần Ngọc Lưu Phương, Trưởng khoa nội soi bệnh viện Nguyễn Tri Phương, Giảng viên trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch: “Gan là cơ quan có vai trò đào thải độc tố quan trọng nhất trong cơ thể. Khi mà gan có bất kỳ tổn thương, dẫn đến các bất thường nào về hoạt động, sẽ khiến các độc tố này ở lại trong máu. Não là một cơ quan cao cấp trong cơ thể, chỉ cần một lượng nhỏ độc tố trong máu là có thể ảnh hưởng đến chức năng hoạt động của não bộ.”

Bệnh não gan là một rối loạn của hệ thần kinh thường thời do tình trạng bệnh gan mãn tính, nặng gây ra. Gan bị tổn thương sẽ gặp các vấn đề trong việc lọc các chất độc (những chất được tạo ra từ quá trình phân hủy thức ăn, rượu, thuốc) ra khỏi máu. Những chất độc này tích tụ trong cơ thể và sẽ di chuyển đến não. Các chất độc này sẽ gây ảnh hưởng đến chức năng của não và làm nhận thức bị suy giảm.

Những người bị bệnh não gan có thể khó xử lý được các suy nghĩ của họ. Khi bệnh gan tiến triển nặng hơn, tình trạng xấu đi thì có thể khó điều trị hơn.

hoi-chung-nao-gan-4

Hội chứng não gan là gì?

1.2.Ai có thể mắc tình trạng não gan?

Có đến 50% những người bị xơ gan giai đoạn cuối cùng phát triển các triệu chứng của bệnh não gan. Xơ gan là sự hình thành của các mô sẹo trong gan. Mô sẹo này sẽ ngăn chặn dòng chảy của máu và ảnh hưởng đến khả năng lọc chất độc, hormone và chất dinh dưỡng của gan.

1.3.Phân loại hội chứng não gan

1.3.1.Não gan cấp tính

Bệnh não gan cấp tính phát triển do tình trạng bệnh gan nặng và thường xảy ra ở những người bị:

  • Viêm gan siêu vi tối cấp cấp tính. Đây là một loại viêm gan nguy hiểm xảy ra đột ngột.
  • Viêm gan nhiễm độc. Viêm gan nhiễm độc có thể do tiếp xúc với rượu, hóa chất, thuốc hoặc các chất bổ sung khác.
  • Hội chứng Reye chủ yếu xuất hiện ở trẻ em. Nó gây sưng, viêm gan và não đột ngột.

Bệnh não gan cấp tính cũng có thể là dấu hiệu cho thấy tình trạng suy gan giai đoạn cuối.

1.3.2.Não gan mãn tính

Bệnh não gan mãn tính có thể diễn ra vĩnh viễn hoặc tái phát.

Những người bị tái phát sẽ có nhiều đợt bệnh não gan trong suốt cuộc đời của họ và phải điều trị liên tục để giúp ngăn ngừa sự tiến triển của bệnh. Các trường hợp tái phát thường gặp ở các trường hợp bị xơ gan nặng.

Các trường hợp não gan diễn ra vĩnh viễn rất hiếm, hay gặp ở những người không đáp ứng với điều trị và những người mắc các bệnh thần kinh vĩnh viễn, chẳng hạn như: rối loạn co giật, chấn thương tủy sống,…

>>>> Tìm hiểu thêm: Bệnh Não Gan Và Những Thông Tin Chi Tiết Nhất Về Bệnh

1.4.Các giai đoạn của hội chứng não gan

Hội chứng não gan được chia thành các giai đoạn, phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng. Tiêu chí West Haven khá phổ biến. Năm giai đoạn theo Tiêu chuẩn West Haven, là:

  • Giai đoạn 0: Ở giai đoạn này, các triệu chứng rất ít.
  • Giai đoạn 1: Các triệu chứng nhẹ, húng có thể bao gồm thời gian chú ý ngắn lại và những thay đổi đối với thói quen ngủ, chẳng hạn như chứng mất ngủ hoặc mất ngủ quá mức.
  • Giai đoạn 2: Các triệu chứng ở mức độ trung bình, ở giai đoạn này, chúng ta có thể cảm thấy mất phương hướng hoặc hôn mê.
  • Giai đoạn 3: Các triệu chứng nghiêm trọng hơn, không thể thực hiện các động tác cơ bản, cảm thấy bối rối và trải qua những thay đổi về tính cách.
  • Giai đoạn 4: Giai đoạn này được đặc trưng bởi sự hôn mê.

2.Một số nguyên nhân gây nên hội chứng não gan

Nguyên nhân của bệnh não gan thường được gây ra bởi sự tích tụ các chất độc trong máu. Điều này xảy ra khi gan không đào thải được các chất độc một cách đúng cách.

Gan của chúng ta loại bỏ các hóa chất độc hại như amoniac khỏi cơ thể. Những chất độc này đôi lúc còn sót lại khi protein được chuyển hóa hoặc phân hủy để sử dụng cho các cơ quan khác nhau trong cơ thể. Thận thay đổi các chất độc này thành các chất an toàn hơn, sau đó được loại bỏ qua đường tiểu tiện.

Khi gan bị tổn thương, nó không thể lọc hết các chất độc. Các chất độc bị tích lũy trong máu và có khả năng xâm nhập vào não. Sự tích tụ chất độc cũng có thể làm hỏng các cơ quan và dây thần kinh khác bên trong cơ thể.

Bệnh não gan có thể dễ xảy ra nếu có các yếu tố nguy cơ như nhiễm trùng như viêm phổi, có các vấn đề về thận; mất nước; thiếu oxy hoặc mức oxy thấp; phẫu thuật hoặc chấn thương gần đây; sử dụng thuốc ức chế hệ thống miễn dịch; ăn quá nhiều protein

Sửdụng thuốc ức chế hệ thần kinh trung ương, chẳng hạn như barbiturat hoặc thuốc an thần benzodiazepine; mất cân bằng điện giải, đặc biệt là giảm kali sau khi nôn mửa hoặc dùng thuốc lợi tiểu,…

Nguy cơ não gan

Nguyên nhân gây ra hội chứng não gan

3.Các triệu chứng của hội chứng não gan là gì?

Các triệu chứng của bệnh não gan khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân cơ bản của tổn thương gan.

Các triệu chứng và dấu hiệu của bệnh não gan vừa có thể bao gồm khó suy nghĩ, thay đổi tính cách, kém tập trung, vấn đề khi viết chữ bằng tay hoặc mất các cử động tay nhỏ khác, sự hoang mang, hay quên,…

Các triệu chứng của bệnh não gan nặng là sự hoang mang, buồn ngủ hoặc hôn mê, sự lo lắng quá mức, co giật, thay đổi tính cách nghiêm trọng, mệt mỏi, run tay, chuyển động chậm,…

Nên được sự cấp cứu y tế khẩn cấp ngay lập tức nếu cơ thể có các triệu chứng của bệnh não gan nặng. Những triệu chứng này có thể dẫn đến hôn mê và ảnh hưởng về lâu dài nếu không được điều trị nhanh chóng.

Biểu hiện mệt mỏi

Biểu hiện của hội chứng não gan

4.Các biện pháp để chẩn đoán hội chứng não gan

Để chẩn đoán hội chứng não gan, trước hết các bác sĩ sẽ hỏi bệnh dựa trên những câu hỏi về bệnh sử và các triệu chứng của bệnh nhân, hoặc hỏi về các loại thuốc mà bệnh nhân đang sử dụng. Cho các bác sĩ biết nếu bản thân bị bệnh thận hoặc bệnh gan. Các triệu chứng mà chúng ta đang gặp phải cùng với tiền sử bệnh đôi khi có thể đủ để chẩn đoán bệnh não gan.

Nếu bác sĩ nghi ngờ bệnh nhân có thể đã mắc bệnh não gan, họ có thể tiến hành các xét nghiệm để xác định nguyên nhân và mức độ nghiêm trọng của bệnh. Các xét nghiệm kiểm tra có thể bao gồm

4.1.Xét nghiệm máu

Xét nghiệm máu giúp phát hiện các bất thường liên quan đến rối loạn chức năng gan và thận, nhiễm trùng, chảy máu và các tình trạng khác có thể góp phần gây ra não gan. Tuy nhiên, các xét nghiệm này không đặc hiệu cho và chỉ có giá trị hỗ trợ chẩn đoán. 

Đo nồng độ amoniac đôi khi được sử dụng, nhưng chỉ những giá trị này không thể chẩn đoán xác định bệnh não gan.

Xét nghiệm máu cũng có thể được sử dụng để kiểm tra nồng độ natri, kali và amoniac trong máu của bệnh nhân. Có quá nhiều chất này là dấu hiệu của suy giảm chức năng gan.

Xét nghiệm máu

Chẩn đoán hội chứng não gan

4.2.Chẩn đoán hình ảnh

Vì nhiều triệu chứng của não gan cũng xảy ra ở những người mắc các loại bệnh hoặc tổn thương não khác – chẳng hạn như đột quỵ, khối u não hoặc chảy máu bên trong hộp sọ, các bác sĩ có thể yêu cầu chụp ảnh não bộ để loại trừ những triệu chứng này.

Xét nghiệm hình ảnh, chẳng hạn như chụp CT hoặc MRI, có thể kiểm tra được sự chảy máu trong đầu hoặc các bất thường bên trong não.

Bên cạnh đó, có thể thực hiện đo EEG (điện não đồ), một xét nghiệm đo hoạt động điện của não, để tìm kiếm những thay đổi của sóng não liên quan đến tình trạng não gan.

>>>> Xem thêm: Chỉ Số Xét Nghiệm Gan Bình Thường Và Sự Thay Đổi Của Chỉ Số Xét Nghiệm Gan Trong Bệnh Lý

4.3.Xét nghiệm chức năng gan

Các xét nghiệm chức năng gan để kiểm tra sự gia tăng của nồng độ enzyme. Sự gia tăng các enzym cho thấy các vấn đề về gan hoặc tổn thương gan.

4.4.Kiểm tra khả năng tập trung, trí nhớ và các vấn đề liên quan đến trí óc khác

Các chuyên gia y tế cũng sẽ thực hiện một cuộc kiểm tra y tế tổng quát để kiểm tra các triệu chứng về tâm thần và thần kinh, về các chức năng não bộ khác.

5.Một số biến chứng của hội chứng não gan

Bệnh não gan nặng có thể dẫn đến mất ý thức hoặc hôn mê. Nếu điều này xảy ra, các chuyên gia y tế sẽ áp dụng các phương pháp hỗ trợ sự sống để giúp bệnh nhân hồi phục. 

Các biến chứng của hội chứng não gan có thể không thể phục hồi bao gồm thoát vị não, sưng não, suy nội tạng,…

hoi-chung-nao-gan-6

Biến chứng của hội chứng não gan

6.Các biện pháp giúp điều trị và phòng ngừa hội chứng não gan

6.1.Điều trị hội chứng não gan

Các lựa chọn điều trị cho bệnh nhân não gan phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng và nguyên nhân cơ bản gây ra tình trạng này.

6.1.1.Thay đổi chế độ ăn uống

Trước đây, người ta cho rằng tiêu thụ protein ngay cả ở mức bình thường sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh não gan. Điều này đã được chứng minh là không chính xác. Hơn nữa, nhiều người bị bệnh gan mãn tính có tình trạng suy dinh dưỡng, và cần protein để duy trì trọng lượng cơ thể. Do đó, một chế độ ăn uống với đầy đủ protein và năng lượng được khuyến khích.

Việc bổ sung chế độ ăn uống với các axit amin chuỗi nhánh đã cho thấy sự cải thiện của bệnh não và các biến chứng khác của xơ gan. Một số nghiên cứu đã cho thấy lợi ích của việc sử dụng men vi sinh.

6.1.2.Lactulose / lactitol

Lactulose và lactitol là những disaccharide không được hấp thu qua đường tiêu hóa. Chúng được cho là làm giảm sự tạo ra amoniac bởi vi khuẩn, làm cho amoniac không thể hấp thụ được bằng cách chuyển nó thành ion amoni (NH4 +) và tăng sự vận chuyển của hàm lượng trong ruột qua ruột.

Lactulose và lactitol có lợi để điều trị bệnh não gan, và là phương pháp điều trị đầu tay được khuyến cáo. Tác dụng phụ của lactulose và lactitol bao gồm khả năng gây tiêu chảy, chướng bụng, đầy hơi và buồn nôn.

6.1.3.Thuốc kháng sinh

Thuốc kháng sinh rifaximin có thể được khuyên dùng, kết hợp cùng với lactulose cho những người bị bệnh não gan tái phát.

Do chi phí sử dụng lactulose thấp hơn, rifaximin thường chỉ được sử dụng như một phương pháp điều trị bậc hai nếu lactulose được dung nạp kém hoặc không có hiệu quả. Khi rifaximin được kết hợp cùng lactulose, sự kết hợp của cả hai có thể hiệu quả hơn khi dùng riêng lẻ.

Neomycin và metronidazol là những loại thuốc kháng sinh khác được sử dụng để điều trị bệnh não gan. Amoniac được tạo ra và chuyển hóa bởi vi khuẩn đường ruột, và việc tiêu diệt những vi khuẩn này sẽ làm giảm việc tạo ra các chất này.

Tuy nhiên neomycin và các kháng sinh aminoglycoside tương tự khác có thể gây mất thính lực và suy thận nếu sử dụng qua đường tiêm. Metronidazole cũng ít được sử dụng vì nếu dùng trong thời gian kéo dài có thể gây tổn thương thần kinh, ngoài ra còn có các tác dụng phụ trên đường tiêu hóa.

6.1.4.L-ornithine và L-aspartate

Sự kết hợp của L-ornithine và L-aspartate (LOLA) sẽ làm giảm mức amoniac trong máu của bệnh nhân.

LOLA là thuốc có khả năng giúp làm giảm nồng độ amoniac bằng cách tăng quá trình tạo urê thông qua chu trình urê, một con đường trao đổi chất loại bỏ amoniac bằng cách chuyển hóa nó thành urê. LOLA có thể được kết hợp với lactulose và / hoặc rifaximin.

6.1.5.Cấp cứu y tế

Những người bị bệnh não gan nặng (giai đoạn 3 và 4) có nguy cơ bị tắc nghẽn đường thở do giảm phản xạ bảo vệ cơ thể và có thể dẫn đến ngừng hô hấp.

Cần phải chuyển bệnh nhân đến ngay các tuyến chăm sóc y tế cao hơn, chẳng hạn như đơn vị chăm sóc đặc biệt. Đặt nội khí quản thường là cần thiết để ngăn ngừa các biến chứng gây đe dọa đến tính mạng (ví dụ như suy hô hấp). Đặt ống thông mũi dạ dày sẽ cho phép cung cấp các chất dinh dưỡng và thuốc cho bệnh nhân

6.2.Phòng ngừa hội chứng não gan như thế nào?

Cách tốt nhất để ngăn ngừa hội chứng não gan là phòng ngừa hoặc quản lý tốt các bệnh lý của gan. Có thể giảm nguy cơ mắc bệnh gan bằng cách thực hiện các biện pháp sau:

  • Tránh uống rượu hoặc uống một cách có chừng mực.
  • Tránh thức ăn giàu chất béo.
  • Duy trì cân nặng hợp lý.
  • Không dùng chung kim tiêm
  • Rửa tay sạch sẽ
  • Tránh tiếp xúc gần với những người được chẩn đoán mắc bệnh viêm gan virus.
  • Tiêm ngừa viêm gan A và B.

>>>> Xem thêm ngay: Bệnh Viêm Gan Có Lây Không Và Có Nên Tiêm Vaccin Phòng Ngừa

hoi-chung-nao-gan-7

Phòng ngừa hội chứng não gan

7.Tiên lượng hội chứng não gan

Ở những người bị xơ gan, nguy cơ phát triển bệnh não gan là 20% mỗi năm, và khoảng 30–45% những người bị xơ gan có dấu hiệu của bệnh não gan. Tỷ lệ bệnh não gan tối thiểu có thể phát hiện được khi xét nghiệm tâm thần kinh chính thức là 60–80%; điều này làm tăng khả năng phát triển bệnh não gan trong tương lai. 

Một khi bệnh não gan đã phát triển, tiên lượng được xác định phần lớn bởi các dấu hiệu khác của suy gan, chẳng hạn như nồng độ albumin (một loại protein do gan sản xuất), thời gian prothrombin (một xét nghiệm đông máu, dựa trên các protein được sản xuất trong gan. ), sự hiện diện của cổ trướng và mức độ bilirubin (một sản phẩm phân hủy của hemoglobin được gan liên hợp và bài tiết).

Cùng với mức độ nghiêm trọng của bệnh não, những dấu hiệu này đã được đưa vào điểm Child-Pugh; điểm số này xác định thời gian sống sót và từ đó có thể quyết định ghép gan hay không.

Trong suy gan cấp tính, sự phát triển của bệnh não gan nặng dự báo tỷ lệ tử vong cao trong thời gian ngắn.

Tóm lại, hội chứng não gan là một rối loạn hệ thần kinh do bệnh gan nặng gây ra. Khi gan không hoạt động được tốt như bình thường nữa, các độc tố sẽ tích tụ lại ở trong máu và có thể di chuyển đến não và ảnh hưởng đến não bộ.

Những người bị bệnh não gan có thể có một số rối loạn về tâm thần kinh. Phương pháp điều trị có thể loại bỏ độc tố ra khỏi cơ thể và để có thể giúp cải thiện được tình trạng này. Mọi người có thể tham khảo thêm các sản phẩm của THTea Shop tại đây để giúp hỗ trợ điều trị và phòng ngừa các bệnh lý về gan.

Nếu còn bất kỳ các thắc mắc nào về tình trạng hội chứng não gan này, hãy gọi ngay HOTLINE 1800 6091, THTea Shop sẽ giải đáp các thắc mắc đó cùng bạn nhé.

Chia sẻ bài viết


DMCA.com Protection Status
You cannot copy content of this page
Contact Me on Zalo
1800 6091