Kháng Thể Viêm Gan B Là Gì? Lá Chắn Bảo Vệ Gan Hiệu Quả

[banner id="7762"]

Kháng Thể Viêm Gan B Là Gì? Lá Chắn Bảo Vệ Gan Hiệu Quả

Viêm gan B hiện nay là căn bệnh đang được nhiều người quan tâm bởi mức độ nguy hiểm cũng như là gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và cuộc sống thường ngày của người bệnh. Tuy nhiên không phải ai cũng hiểu rõ về căn bệnh này cũng như hiểu rõ về kháng thể viêm gan b – lá chắn bảo vệ chúng ta khỏi căn bệnh này. Vậy để có thêm những thông tin hữu ích về loại kháng thể này, hãy cùng theo chân THTeaShop tìm hiểu thông qua bài viết dưới đây.

1.Tổng quan về bệnh viêm gan b do virus

virus viêm gan b

Viêm gan b nguy hiểm như thế nào

Viêm gan b là tình trạng tế bào gan bị nhiễm trùng do sự tấn công của virus gây ra tình trạng viêm gan cấp và mạn tính. Thực tế ước tính cho thấy có đến gần 1/3 dân số có nguy cơ mắc viêm gan b, đặc biệt là ở các nước nghèo, các nước đang phát triển.

Nguyên nhân chủ yếu gây bệnh là do nhiễm virus có tên tiếng anh là Hepatitis B virus viết tắt là HBV, có ADN là vật liệu di truyền, thuộc chi Orthohepadnavirus, họ Hepadnaviridae.

Chúng có khả năng tồn tại ở môi trường khắc nghiệt, ở -200 C có thể sống đến 20 năm còn ở 1000C chúng tồn tại được khoảng 30 phút. Loại virus này có khả năng kháng ether tuy nhiên lại bị bất hoạt khi ở trong formaldehyde.

Viêm gan B thường có thời gian ủ bệnh từ 3 đến 6 tháng tùy theo thể trạng của mỗi người, sau đó virus sẽ bắt đầu hoạt động và gây viêm gan cấp tính, trong khoảng thời gian này nếu cơ thể người bệnh không tự sản sinh ra kháng thể để chống lại virus bệnh sẽ chuyển sang giai đoạn mạn tính (thường là sau 6 tháng) và có thể mang HBV suốt đời.

Tìm hiểu về kháng thể viêm gan b

Quá trình xâm nhập và phát triển của virus viêm gan b

Ở giai đoạn viêm gan B cấp tính, bệnh nhân thường có các biểu hiện như: sốt, vàng mắt, vàng da, có dấu hiệu gan to, lách to, hiếm khi gặp triệu chứng lòng bàn tay son và dấu sao mạch (mạch máu li ti nhìn giống hình hoa thị ở trên da).

Khi chuyển sang giai đoạn mạn tính bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng lâm sàng như: gan to, vàng da, có dấu hiệu lòng bàn tay son và dấu sao mạch, lâu dần có thể ra các biến chứng nguy hiểm như xơ gan, ung thư gan,…

Ở Việt Nam, viêm gan b là nguyên nhân chủ yếu gây ra xơ gan và ung thư gan. Ước tính cho thấy có đến 7,8 triệu người bị mắc viêm gan b mạn tính, trong đó có 13.000 người bị xơ gan mất bù (xơ gan ở giai đoạn cuối), 6000 người bị ung thư tế bào gan và 6.400 ca tử vong, tỉ lệ mắc viêm gan b ở nam cao hơn so với nữ khoảng 1,4 lần (theo tạp chí khoa học điều dưỡng tập 03 số 05).

Lây nhiễm viêm gan b thường theo 3 con đường chính: từ mẹ sang con, đường tình dục và qua đường máu.

Những người có nguy cơ cao mắc viêm gan b có thể kể đến là: những người có quan hệ tình dục phức tạp, người có nhiều bạn tình, từng quan hệ với người mắc viêm gan b, có người thân trong gia đình nhiễm HBV, người tiêm chích ma túy, dính vào các tệ nạn xã hội, người được truyền máu, ghép tạng, các nhân viên y tế điều trị, chăm sóc bệnh nhân cũng có nguy cơ lây nhiễm cao.

Mặc dù là một căn bệnh nguy hiểm nhưng viêm gan b vẫn có khả năng điều trị khỏi hoàn toàn. Có khoảng 95% người trưởng thành khỏi bệnh hoàn toàn sau khi tiếp xúc với HBV trong 6 tháng đầu (ở giai đoạn viêm gan cấp tính) và khoảng 5% bị nhiễm HBV cả đời ( theo thống kê của Tổ chức gan Hoa Kỳ).

Hiện nay tiêm vacxin đang là phương pháp phòng ngừa viêm gan b hữu hiệu nhất được nhà nước và toàn thế giới khuyến khích tiêm phòng ngay từ giai đoạn sơ sinh.

>>> Xem thêm: Nên Tiêm Vaccin Viêm Gan B Cho Trẻ Sơ Sinh Vào Thời Gian Nào?

2.Kháng thể viêm gan b là gì?

Kháng thể hay còn được gọi là các antibody chống lại sự xâm nhập và gây bệnh của virus đối với cơ thể. Như vậy kháng thể viêm gan b có thể hiểu đơn giản là yếu tố giúp cho cơ thể chống lại virus viêm gan b, là hàng rào miễn dịch bảo vệ cho lá gan khỏi sự tác động của virus khi đạt đến một nồng độ nào đó.

Thông thường thì nồng độ để các kháng thể đủ khả năng bảo vệ cơ thể con người là 10 mUI/ml. Nồng độ để chúng có thể tối ưu được virus là 1000 mIU/mL.

Sự hiện diện của các kháng thể viêm gan b là yếu tố quan trọng trong việc chẩn đoán và điều trị dự phòng cho các bệnh nhân. Dựa vào các kết quả xét nghiệm nồng độ của kháng thể có trong cơ thể sẽ giúp cho bác sĩ điều trị có thể phát hiện, đưa ra giải pháp và theo dõi tình trạng bệnh của bệnh nhân một cách chính xác và hiệu quả nhất.

Kháng thể viêm gan b là gì?

Cấu tạo cơ bản của HBV

Virus viêm gan b có 3 loại kháng nguyên chính là:

  • HBsAg

Là kháng nguyên bề mặt, nằm ở phần vỏ virus, được sử dụng trong các xét nghiệm máu để chẩn đoán sự có mặt của HBV ở trong cơ thể.

  • HBcAg

Là kháng nguyên lõi, thuộc phần lõi của virus, sử dụng để nhận biết HBV đang phát triển.

  • HBeAg

Là kháng nguyên nội sinh, nếu có HbeAg ở trong máu bệnh nhân chứng tỏ khả năng lây nhiễm là rất cao.

Bên cạnh đó còn có gen X (nguyên nhân chủ yếu gây biến chứng ung thư) và gen P.

Khi Virus viêm gan b xâm nhập vào cơ thể, với mỗi loại kháng nguyên hệ miễn dịch sẽ sinh ra một loại kháng thể đáp ứng đặc hiệu.

>>> Tìm hiểu thêm: Triệu Chứng Viêm Gan B Giai Đoạn Đầu Thường Bị Bỏ Qua – THTea (thtea.com.vn)

2.1 Kháng thể viêm gan b – HbsAb (anti HBs).

Anti-HBs là kháng thể bề mặt của virus viêm gan b và sự xuất hiện của chúng ở trong máu chứng tỏ người đó đã từng nhiễm bệnh hoặc đã tiêm vacxin phòng ngừa viêm gan b và có đáp ứng tốt, hình thành được hệ thống miễn dịch tốt và có khả năng sẽ không bị mắc bệnh ở trong tương lai.

Tuy nhiên thực tế vẫn có trường hợp tái xuất hiện HbsAg ở những người đã có anti HBs và anti HBc, khi hệ miễn dịch bị suy yếu do sử dụng các thuốc ức chế miễn dịch hoặc các phương pháp hóa trị liệu.

Thông thường anti HBs sẽ xuất hiện sau khi kháng nguyên HbsAg biến mất nhưng vẫn có khả năng các kháng thể này chỉ xuất hiện sau giai đoạn ủ bệnh (giai đoạn cửa sổ – window period). Vì vậy nếu xét nghiệm trong giai đoạn này sẽ cho kết quả âm tính.

Kết quả các dấu ấn huyết thanh HBV sẽ được báo cáo định tính và định lượng dưới dạng đơn vị quốc tế – IU hoặc có thể được tính trên mỗi giá trị ngưỡng – s/c.

Cụ thể:

  • Nồng độ HbsAg ở mức dưới 1 s/c sẽ được coi là âm tính và ở mức lớn hơn 5 s/c được coi là dương tính. Hoặc
  • Nồng độ của kháng thể anti HBs ≥10 mIU/mL được coi là có đáp ứng miễn dịch đạt tiêu chuẩn hay được coi là đã tiêm vacxin thành công.
Kháng thể viêm gan b là gì?

Kháng thể viêm gan b – hàng rào miễn dịch của cơ thể

2.2 Kháng thể lõi viêm gan b – HBcAb

Kháng thể lõi HbcAb gồm có hai loại là IgM xuất hiện trong thời kỳ nhiễm trùng cấp tính và IgG có ở trong thời kỳ chuyển tiếp.

HBcAb thực chất không có tác dụng nhiều trong việc bảo vệ cơ thể, tuy nhiên xét nghiệm thấy có HbcAb thấy dương tính thì có thể giúp bác sĩ xác định được tình trạng của bệnh nhân ở hiện tại cũng như trong quá khứ.

Đặc biệt nếu thấy HbcAb IgG không giảm xuống và có thêm sự xuất hiện của HbsAg thì chứng tỏ rằng bệnh nhân đang ở trong giai đoạn viêm gan b mạn tính.

2.3 Kháng thể nội sinh viêm gan b (HBeAb – anti HBe)

Trong xét nghiệm nếu thấy HbeAg dương tính thì điều này cho thấy virus đang có dấu hiệu phát triển mạnh mẽ và có nguy cơ lây lan cao cần phải điều trị ngay. 

Việc xuất hiện các anti HBe sẽ là dấu hiệu cho thấy bệnh đang có tiên lượng tốt và khả năng lây nhiễm cũng giảm bớt đi.

3.Vai trò, ứng dụng của kháng thể viêm gan b

3.1 Vai trò

Vai trò của kháng thể viêm gan b

Vai trò quan trọng của kháng thể viêm gan b

Việc hình thành kháng thể được coi là hàng rào miễn dịch giúp bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân gây bệnh cũng như giúp bệnh tình tiến triển nhẹ hơn nếu không may bị mắc phải.

Một trong những vai trò, ứng dụng lớn nhất của các kháng thể viêm gan b đó chính là sử dụng trong các xét để chẩn đoán và đưa ra phương hướng điều trị bệnh.

Có hai chỉ số thường được sử dụng trong các xét nghiệm chẩn đoán bệnh viêm gan b đó là chỉ số HbsAg (Hepatitis B surface Antigen – chỉ số kháng nguyên bề mặt của HBV) và chỉ số Anti HBs (Hepatitis B surface Antibody – nồng độ kháng thể chống kháng nguyên bề mặt của HBV).

Sau khi xét nghiệm sẽ thường có ý nghĩa như sau:

  • Cho kết quả HBsAg dương tính

Thể hiện trong cơ thể bệnh nhân đã có sự xuất hiện của virus viêm gan b. Số lượng virus sẽ tăng lên nhanh chóng trong khoảng từ 8 đến 10 tuần đầu và số lượng này tỉ lệ thuận với tốc độ gia tăng kháng nguyên bề mặt của virus.

Đa số những người mắc viêm gan b cấp sẽ có xu hướng tự hồi phục, số lượng virus sẽ giảm dần sau khoảng 4 – 6 tháng nếu cơ thể khỏe mạnh.

Tuy nhiên nếu bệnh nhân có sức đề kháng yếu thì sẽ tạo điều kiện cho virus phát triển, chỉ số HbsAg tăng lên sẽ khiến bệnh chuyển sang giai đoạn mãn tính và có nguy cơ cao thành các biến chứng như xơ gan, ung thư gan… gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

Chính vì vậy khi theo dõi thấy chỉ số HBsAg tăng, bệnh nhân cần được thăm khám định kỳ để được thăm khám và xem xét tổn thương gan đã tiến triển đến đâu và cần phải điều trị như thế nào.

  • Chỉ số anti HBs > 10 UI/ml

Nếu xét nghiệm cho kết quả nồng độ anti HBs > 10 UI/ml điều này chứng tỏ rằng trong cơ thể của bệnh nhân hiện đã có một số lượng kháng thể đủ để chống lại virus viêm gan b.

Lượng kháng thể này được hình thành do hai nguyên nhân chính:

    • Thứ nhất là do người bệnh đã từng tiếp xúc với virus viêm gan b và cơ thể có miễn dịch tốt nên đã tự khỏi và sản sinh ra kháng thể.
    • Thứ hai, do người bệnh đã từng tiêm vacxin thành công và đã hình thành được kháng thể.

Tuy nhiên kết quả này vẫn chỉ mang tính chất tương đối và để chắc chắn hơn, bác sĩ sẽ tiến hành làm thêm một số xét nghiệm khác để chắc chắn xem nồng độ kháng thể trong máu có đạt ngưỡng bảo vệ sức khỏe hay không.

    • Nếu chưa đạt thì bệnh nhân cần phải tiêm thêm liều vacxin nhắc lại để cơ thể có thể tiếp tục sinh kháng thể.
    • Nếu nồng độ đã đạt yêu cầu thì không cần tiến hành thao tác này nữa tuy nhiên vẫn cần theo dõi vì lượng kháng thể này không ổn định và có thể thay đổi, giảm xuống do nhiều nguyên nhân, việc làm này đặc biệt cần thiết cho những người có nguy cơ mắc viêm gan b cao.

>>> Tìm hiểu ngay: Viêm Gan B Mạn Tính Có Nguy Hiểm Không Và Những Cách Phòng Ngừa

3.2 Các xét nghiệm thường được tiến hành.

xét nghiệm chuẩn đóan

Xét nghiệm tìm kháng thể viêm gan b

Xét nghiệm máu

Xét nghiệm máu là phương pháp xét nghiệm đơn giản để truy vết sự xuất hiện của virus viêm gan b ở trong cơ thể thông qua việc xác định người bệnh có miễn dịch viêm gan b hay không.

Ngoài ra phương pháp này cũng có thể chẩn đoán mức độ tổn thương gan là cấp hay mãn tính cũng như chẩn đoán viêm gan A, C.

Một số xét nghiệm thường được sử dụng trong chẩn đoán viêm gan b

STT Xét nghiệm  Ý nghĩa
I – Xét nghiệm đánh giá tình trạng của gan
1 Tổng phân tích máu Đánh giá được tình trạng chung của máu và có thể suy đoán một số bệnh lý về gan
2 Các thông số chức năng gan Đánh giá cơ bản chức năng gan
3 Siêu âm khu ổ bụng Xem xét hình ảnh gan, mật, phát hiện xơ gan, khối u gan, dịch ổ bụng
4 AFP, AFP-L3,… Phát hiện ung thư ở gan
5 Fibrotest Phát hiện được sớm xơ gan
6 Mô bệnh học Xác định, chẩn đoán xơ gan, ung thư biểu mô tế bào gan

Chụp CT ổ bụng (có dùng thuốc cản quang) Tiến hành khi nghi ngờ có khối u bất thường trong gan
II – Xét nghiệm chẩn đoán tình trạng nhiễm virus viêm gan b
8 Định lượng HBsAG Đánh giá được hoạt động của HBV ở trong gan, đánh giá hiệu quả điều trị và tiên lượng bệnh.
9 Genotype – HBV Xác định genotype – HBV
10 Tìm các đột biến kháng thuốc  Xác định các đột biến kháng thuốc có ở trên gen P
11 Tìm đột biến ở trên gen BCP/PC Nhằm xác định được đột biến HBV có thể liên quan đến biến chứng xơ gan và ung thư biểu mô tế bào gan.
12 Định tính HBsAg Xác định sự có mặt của virus viêm gan b.
13 Định tính HbsAb Đánh giá khả năng miễn dịch của cơ thể đối với virus viêm gan b.
14 HBCAb IgM, HbcAb total Đánh giá mức độ nhiễm HBV (cấp hay mạn tính).
15 Định tính HbeAg, HbeAb Đánh giá giai đoạn phát triển của viêm gan b mạn tính (đánh giá cùng với HBV – ADN và ALT).
16 HBV – ANR Nhàm theo dõi đánh giá tình trạng nhiễm virus.
17 HBV – ADN Số lượng HBV/ml máu.

3.3 Lưu ý khi xét nghiệm viêm gan b

Trước khi tiến hành xét nghiệm chẩn đoán viêm gan b bạn không cần phải nhịn ăn vẫn có thể ăn uống bình thường.

Tuy nhiên để cho kết quả thu được chính xác nhất bạn cần phải chú ý một số điều cơ bản như sau: không sử dụng các chất kích thích như rượu bia, thuốc lá trong 48 giờ trước xét nghiệm.

Thông báo trước cho bác sĩ về các loại thuốc mà bạn đang sử dụng (kể cả các loại thảo dược, thực phẩm chức năng) vì chúng cũng có thể làm cho kết quả xét nghiệm bị sai lệch.

>>> Tìm hiểu ngay: Chữa Viêm Gan B Bằng Cây Chó Đẻ Hiệu Quả

4. Tiêm vacxin phòng ngừa viêm gan b

Tiêm vaccin phòng ngừa

Tiêm vacxin là phương pháp hữu hiệu giúp phòng ngừa HBV

Tiêm vacxin hiện nay được coi là phương pháp giúp phòng ngừa viêm gan b hiệu quả nhất, giúp cơ thể hình thành nên kháng thể viêm gan b – lá chắn chống lại virus.

Thông thường sau khi tiêm mũi đầu được 21 ngày thì trong cơ thể bạn có thể hình thành kháng thể kháng virus, tuy nhiên để cho kháng thể viêm gan b có thể đạt được nồng độ miễn dịch thì bạn cần phải tiêm thêm 2 mũi vacxin nữa.

Đối với người trưởng thành

Phác đồ tiêm vacxin phòng ngừa viêm gan b gồm 3 mũi:

  • Mũi 1: tiêm lần đầu
  • Mũi 2: tiêm sau mũi một 1 tháng
  • Mũi 3: tiêm cách mũi hai 6 tháng

Ngoài ra để có thể đảm bảo chắc chắn cơ thể có nồng độ kháng thể viêm gan b ổn định bạn có thể tiêm thêm mũi 4 cách mũi thứ 3 một năm.

Với trẻ nhỏ

Cần được tiêm phòng theo chương trình tiêm chủng mở rộng của Quốc gia với mũi 5 trong 1 theo các mốc 2,3,4 tháng.

Đối với trẻ sơ sinh

Nên tiêm chủng 1 mũi vacxin phòng ngừa viêm gan b sau 24h kể từ khi sinh.

Trong trường hợp sản phụ bị mắc viêm gan b thì em bé cần tiêm thêm 1 mũi kháng thể viêm gan b sau 12 – 24h sau sinh. Vị trí tiêm hai mũi cần cách xa nhau để cho kháng nguyên và kháng thể không bị trung hòa với nhau.

Tiêm vaccin cho trẻ sơ sinh

Nên phòng ngừa HBV cho trẻ em bằng cách tiêm vacxin trong thời gian sớm

Tiêm vacxin là một phương pháp an toàn do các virus đưa vào cơ thể đã được làm yếu chỉ đủ tác động cho cơ thể sinh kháng thể mà ít khi gây hại. Tuy nhiên vẫn có không ít trường hợp gặp phải tác dụng không mong muốn.

Chính vì thế trước khi tiêm phòng, bạn cần lựa chọn trung tâm y tế có uy tín và tuyệt đối tuân thủ theo các chỉ định của bác sĩ để tránh những tác động xấu có thể xảy ra.

Như vậy có thể thấy kháng thể viêm gan b có vai trò vô cùng quan trọng trọng việc phòng ngừa và làm giảm thiểu mức độ của bệnh viêm gan virus b. Chúng là hàng rào miễn dịch tự nhiên mà do cơ thể tạo nên.

Ngay từ bây giờ bạn hãy chủ động bảo vệ sức khỏe của bản thân và gia đình bằng cách tiêm vaccin phòng ngừa viêm gan b theo khuyến cáo của Bộ y tế. Nếu còn bất kỳ thắc mắc hoặc đóng góp ý kiến gì bạn có thể lên hệ với chúng tôi theo HOTLINE 1800 6091 hoặc truy cập vào Website: thtea.com.vn  để nhận được thêm những tư vẫn hữu ích từ các chuyên gia.

Chia sẻ bài viết


DMCA.com Protection Status
You cannot copy content of this page
Contact Me on Zalo
1800 6091