Tăng Men Gan Là Gì, Tăng Men Gan Có Gây Nguy Hiểm Không

[banner id="7762"]

Tăng Men Gan Là Gì, Tăng Men Gan Có Gây Nguy Hiểm Không

Tăng men gan là một trong những triệu chứng bệnh lý nội tiết thường hay gặp ở bất kỳ lứa tuổi hay giới tính nào. Vấn đề tăng men gan xuất hiện ngày càng nhiều ở nhóm bệnh nhân trẻ tuổi và đang có xu hướng trẻ hóa dần, nên đang rất được quan tâm và nhu cầu tìm hiểu về tăng men gan chiếm tỉ lệ rất cao. Vậy triệu chứng tăng men gan là gì? Có nguy hiểm không? Nguyên nhân, triệu chứng và các cách phòng chống chứng tăng men gan sẽ được đề cập chi tiết trong bài này!

Tăng men gan

Tăng men gan

1. Vấn đề tăng men gan

Men gan là các dạng enzym dùng xúc tác các phản ứng sinh hóa của gan, giúp gan thực hiện nhiệm vụ chuyển hóa các chất trong cơ thể. Men gan bao gồm các thành phần như:

ALP (Phosphatase kiềm): Là enzym có mặt ở gan và nhiều cơ quan trong cơ thể. Trị số lúc bình thường 30 – 110 UI/L

AST ( SGOT ) (Serum Glutamic Oxaloacetic Transaminase ): là chỉ số men gan nằm ngoài gan và các cơ quan khác. Trị số lúc bình thường  từ  20 – 40 UI/L

ALT ( SGPT ) ( Serum Glutamic Pyruvic Transaminase ): là chỉ số đặc hiệu cảnh báo các tổn thương tại gan. Trị số lúc bình thường  từ  20 – 40 UI/L

GGT ( Gama Glutamyl Transferase ): là chỉ số men trong các tế bào thành ống mật. Trị số lúc bình thường ở nam: từ 11 – 50 UI/L, ở nữ : từ 7- 32 UI/L

Tăng men gan là tình trạng các enzym của gan giải phóng vào máu khiến hàm lượng men gan trong máu tăng cao. Bệnh do cơ thể hay gan chịu tác động nào đó gây tăng quá mức nồng độ enzym trong gan lên nhiều lần, gây phá hủy tế bào gan xâm lấn vào tuần hoàn máu.

Tăng men gan là tình trạng báo động của cơ thể cho biết gan đang bị tổn thương hay gặp các vấn đề viêm, bệnh lý hay có thể nguy hiểm hơn như hoại tử tế bào gan.

>>>> Đọc thêm: Men Gan Cao Là Gì? Men Gan Cao Gây Nguy Hiểm Gì Cho Người Bệnh?

Chỉ số men gan AST (GOT) ALT (GPT) GGT LDH
Chỉ số Tăng nguy cơ tử vong Chỉ số Tăng nguy cơ tử vong
Bình thường 20-40 UI/L 20-40 UI/L 20-40 UI/L 30-40 UI/L
Tăng nhẹ 40-80 UI/L 32% 40-80 UI/L 21% 40-80 UI/L 40-80 UI/L
Tăng trung bình 80-200 UI/L 78% 80-200 UI/L 59% 80-200 UI/L 80-200 UI/L
Tăng cao >200 UI/L 78% >200 UI/L 59% >200 UI/L >200 UI/L

2. Nguyên nhân gây tăng men gan

2.1 Sử dụng rượu, bia thường xuyên

Sử dụng rượu, bia thường xuyên chính là nguyên nhân hàng đầu gây nên các vấn đề về gan, trong đó có chứng men gan cao là một bệnh rất điển hình. Rượu, bia khi vào cơ thể chuyển thành các aldehyde gây hại cho gan và cơ thể.

Khi dùng  rượu, bia ở một lượng không quá nhiều hay liên tục thì cơ thể vẫn có thời gian và khả năng chuyển hóa ở gan thành các chất không độc mà loại khỏi cơ thể. Người nghiện rượu, bia lâu ngày gây áp lực lớn lên gan, lượng men gan không đủ để nhanh chóng giải độc rượu, các chất aldehyd được tạo ra gây tổn hại và hủy hoại các tế bào gan, làm các men gan trong tế bào gan bị giải phóng vào máu một lượng lớn dần gây nên tình trạng tăng men gan.

Người thường xuyên dùng bia, rượu hay có thói quen dùng các thuốc giải rượu để mong muốn loại bỏ các tác hại của rượu, bia nhưng thực chất các thuốc giải rượu chỉ giúp phần nào giảm các triệu chứng mệt mỏi, đau đầu chóng mặt sau khi uống rượu, bia. Khi làm dụng các thuốc giải rượu này thời gian dài cũng gây nên các tác hại xấu làm tổn thương gan.

2.2 Thói quen sinh hoạt

Thức khuya, dậy muộn hay ngủ không đủ giấc thường xuyên là các thói quen xấu gây nhiều nguy hại cho cơ thể trong đó có gây tăng men gan.

Đồng hồ sinh học cơ thể bình thường vào buổi tối tầm khoảng 23h đến 1h sáng là thời gian để gan hoạt động tích cực chuyển hóa các chất dinh dưỡng hấp thu và trao đổi chất tốt hơn, đồng thời thải độc và loại bỏ các chất độc ra ngoài. Khoảng thời gian từ 1h đến 3h sáng gan có nhiệm vụ chuyển hóa các chất béo, cholesterol, mỡ xấu trong thức ăn và máu.

Trạng thái ngủ say giúp gan làm tốt các nhiệm vụ của mình hơn. Việc thức khuya khiến gan phải hoạt động áp lực hơn, tăng sinh các phản ứng oxy hóa ở gan. Các phản ứng này sản sinh ra các chất trung gian hóa học độc hại gây kích hoạt tế bào Kupffer giải phóng các chất gây viêm làm hủy hoại các tế bào gan.

2.3 Khẩu phần ăn uống

Các món ăn chiên xào chứa nhiều dầu mỡ cung cấp các chất béo triglyceride. Gan chuyển hóa các chất béo này thành năng lượng dưới dạng các tế bào mỡ.

Khi các chất béo này được nạp vào cơ thể quá nhiều khiến gan không thể chuyển hóa hoàn toàn gây hiện tượng tích trữ mỡ bên trong gan, tổn hại đến các tế bào gan, tăng men gan và các bệnh lý khác về gan.

2.4 Nhiễm virus

Viêm gan do virus hay viêm gan siêu vi là nguyên nhân chính gây nên hiện tượng men gan tăng cao đột ngột. Có nhiều loại viêm gan virus như A, B, C, E, D trong đó phổ biến nhất là viêm gan siêu vi A, B, C.

tang-men-gan-do-nhiem-virus

Tăng men gan do nhiễm virus

Tuy nhiên, men gan tăng cao chỉ là một trong những dấu hiệu cho thấy việc nhiễm virus, người bệnh cần thực hiện thêm một số xét nghiệm chẩn đoán để xác định được đúng nguyên nhân có phải do nhiễm virus hay không và loại virus đã nhiễm để có thể có các biện pháp điều trị hiệu quả và kịp thời.

>>>> Tìm hiểu thêm: Viêm Gan Do Virus Và Những Triệu Chứng Nguy Hiểm Khó Lường

2.5 Tác dụng bất lợi của thuốc

Nhiều loại thuốc trong điều trị các bệnh lý khác dẫn đến men gan tăng cao như thuốc điều trị ung thư, thuốc chống lao, các thuốc giảm đau, thuốc điều trị động kinh, thuốc kháng sinh, thuốc tim mạch, thuốc chống trầm cảm, giảm mỡ máu… và ngay cả các thuốc dùng điều trị gan trong trường hợp nhiễm virus hay viêm gan.

Vì vậy, khi sử dụng các thuốc này cần có sự tư vấn và chẩn đoán của bác sĩ sau khi cân nhắc giữa các tác dụng điều trị có lợi và tác dụng bất lợi để đưa ra hướng dùng thuốc phù hợp với từng bệnh nhân.

2.6 Bệnh Hemochromatosis (rối loạn chất sắt)

Việc rối loạn di truyền Hemochromatosis do quá dư thừa chất sắt, có thể khiến sắt chuyển hóa vào gan, gây ra tổn thương trên gan. Làm nồng độ men gan tăng cao, nhất là ALT và AST.

Bệnh Hemochromatosis thường có 3 dạng cơ bản:

+  Hemochromatosis chính còn được biết đến là do yếu tố di truyền

+  Nhiễm sắc tố thứ phát

+  Hemochromatosis sơ sinh

Nên điều trị bệnh càng sớm càng tốt, tránh cho việc bệnh tiến triển lâu dài hình thành biến chứng gây ung thư gan.

2.7 Bệnh lý cơ thể

Có nhiều bệnh lý gây tác động đến nhiều cơ quan khác nhau trong cơ thể gây nên tình trạng tăng men gan như:

+      Sốt xuất huyết gây viêm gan, hoại tử tế bào gan cấp tính, men gan tăng cao.

+      Các bệnh lý đường mật như viêm đường mật, viêm túi mật, sỏi mật, sỏi mật trong gan…

+      Một số bệnh lý khác: bệnh viêm gan tự miễn, sốt rét, đái tháo đường, béo phì…

Tùy vào các bệnh lý và mức độ trầm trọng bệnh khác nhau gây ra hiện tượng men gan tăng cao âm thầm hay đột ngột. Do vậy việc xét nghiệm các chỉ số men gan trong máu phần nào giúp chẩn đoán bệnh và tình trạng các bệnh lý trong cơ thể.

Viêm gan

AST, ALT, GGT

Tăng từ 1 – 2 lần mức độ nhẹ

Tăng 2 – 5 lần mức độ trung bình

Tăng trên 5 lần mức độ nặng

Bia rượu

AST tăng cao từ 2 – 10 lần

ALT tăng ít

Suy gan cấp, sốc gan

AST, ALT, GGT

Tăng đến 5.000 UI/L

Vàng da, tắc mật

AST, ALT, GGT

Tăng cao nhưng dưới 500 UI/L

2.8 Các nguyên nhân khác

Bệnh thiếu hụt Alpha-1 Antitrypsin

Alpha-1 antitrypsin là một loại protein bảo vệ cơ quan phổi và gan. Thiếu hụt protein này sẽ dẫn đến việc các túi khí trong phổi bị phá hủy, gây tổn hại gan. Đây là nguyên nhân gây men gan cao, nhất là AST và ALT.

Bệnh bạch cầu đơn nhân (Mononucleosis)

Là một bệnh truyền nhiễm do virus Epstein-Barr gây ra, lây truyền qua đường nước bọt. Phổ biến ở người trẻ với các triệu chứng điển hình như mệt mỏi cực độ, sưng hạch bạch huyết ở cổ, đau họng, viêm gan, lá lách mở rộng, tăng men gan. Người bệnh muốn biết có mắc phải bệnh bạch cầu đơn nhân hay không thì nên xét nghiệm máu mới cho kết quả chính xác nhất.

Bệnh nhiễm trùng Cytomegalovirus

Loại siêu virus chủ yếu nhiễm trong hệ miễn dịch đã suy yếu như của phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh. Bệnh lan truyền qua đường máu, sữa mẹ, nước bọt, tinh dịch, nước tiểu. Siêu virus này dẫn đến viêm gan hoặc men gan tăng cao. Người bệnh chỉ có thể làm chậm sự nhân lên virus chứ chưa có cách điều trị nhiễm bệnh Cytomegalovirus.

Bệnh Wilson

Là loại bệnh hiếm gặp, do rối loạn chuyển hóa đồng trong cơ thể. Mức độ đồng dư thừa quá cao gây nên các tổn thương đến gan và gây tăng men gan nhất là AST và ALT, biến chứng của bệnh bao gồm:Xơ gan, suy gan, ung thư gan…

3. Triệu chứng tăng men gan

3.1 Vàng da

Gan bị tổn thương không thể chuyển hóa hoàn toàn và thanh thải sắc tố mật bilirubin, các tế bào gan bị viêm chết đi bị giải phóng vào máu gây nên hiện tượng vàng da, vàng mắt rất dễ nhận thấy được bằng mắt thường.

Ngoài ra bệnh còn có thể gây vàng ở các móng tay móng chân, khoang miệng có các màng nhầy hơi vàng.

Triệu chứng vàng da

Triệu chứng vàng da

3.2 Mẩn Ngứa

Gan không kịp thời hồi phục các men gan bị giải phóng vào máu, không đào thải kịp các độc tố trong cơ thể ra ngoài gây tích tụ trong da tạo cảm giác ngứa, khó chịu, nỗi mẫn.

Tùy vào mức độ men gan tăng cao đột ngột hay tăng thầm lặng ít đột biến mà triệu chứng ngứa da có thể nặng nhẹ khác nhau.

>>>> Tham khảo thêm: Nóng Gan Gây Ngứa, Điều Trị Như Thế Nào Cho Hiệu Quả?

3.3 Phân và nước tiểu đổi màu

Màu của các chất thải trong cơ thể thay đổi là những biểu hiện rõ rệt của các rối loạn bất thường của các cơ quan. Nếu phân màu đậm hay nâu đen chứng tỏ cơ thể đang thiếu nước. Còn nếu gặp trường hợp nước tiểu có màu vàng đậm hơn còn phân lại nhạt màu hay kèm theo phân trắng chính là dấu hiệu cho thấy gan bị tổn thương, men gan tăng cao.

Do khi tăng men gan, thay đổi áp suất trong cơ thể làm dịch tiết của các cơ quan tiêu hóa đi ngược và máu nhiều hơn, làm chướng bụng, khó tiêu, phân nhạt màu.

3.4 Phù

Tăng men gan làm cho quá trình đào thải độc tố trong cơ thể bị trì trệ dẫn đến tích tụ các chất độc ở dạng lỏng gây phù thũng.

Triệu chứng phù thường thấy chủ yếu ở vùng mắt cá chân, bàn chân, bàn tay…

trieu-chung-phu-trong-tang-men-gan

Triệu chứng phù

3.5 Sạm da

Sạm da do tình trạng tăng nhiễm sắc tố tạo nên các nốt hay mảng da có màu nâu sẫm hơn các vùng xung quanh. Có nhiều nguyên nhân gây nên sạm da như rối loạn sắc tố di truyền, suy dinh dưỡng, các khối u, các nguyên nhân do nội tiết tố và cả nguyên nhân do rối loạn chuyển hóa ở gan.

Do ứ động quá mức chất sắt trong cơ thể đặc biệt là ở gan gây nên bệnh nhiễm sắc tố sắt làm sạm da ở bàn tay, cánh tay, cổ, hay mặt…

Ngoài ra sạm da cũng là một triệu chứng do độc tố không được gan chuyển hóa đào thải ra ngoài cơ thể, bị tích tụ lại dưới da gây nên các đốm sậm.

3.6 Các Triệu chứng khác

Đau hạ sườn phải: do gan bị tổn thương nên vị trí gan tại hạ sườn phải của người bệnh thường  có dấu hiệu đau âm ỉ từng cơn.

Rối loạn tiêu hóa: Gan hoạt động không đều độ gây ảnh hưởng đến việc phối hợp cùng các cơ quan tiêu hóa hấp thu và chuyển hóa thức ăn. Người bệnh có thể gặp các triệu chứng rối loạn tiêu hóa như đau bụng, buồn nôn, chán, ăn, đi ngoài nhiều lần,…

Giãn vi mạch: thường xuất hiện ở vùng da mỏng như da mặt, da cổ, phía trong cánh tay, phía sau bắp chân xuất hiện các mạch máu nhỏ màu xanh hay đỏ có thể nhìn thấy rõ bằng mắt thường.

tang-men-gan-gay-gian-vi-mach

Triệu chứng giãn vi mạch

Cơ thể mệt mỏi: Gan không thực hiện các chức năng chuyển hóa hoàn toàn khiến cơ thể suy nhược, đau nhức, mệt mỏi, ngày càng suy kiệt về thể chất cũng như tinh thần. Đôi khi xuất hiện các cơn sốt nhẹ vào chiều tối.

4. Biến chứng của tăng men gan

Tăng men gan khi tế bào gan bị hủy hoại hàng loạt bởi một tác nhân nào đó. Men gan tăng càng cao chứng tỏ mức độ tổn thương gan càng nặng nề lâu ngày gây ra nhiều di chứng ảnh hưởng rất nghiêm trọng cho cơ thể.

Tăng men gan đột ngột cao gấp nhiều lần bình thường có thể gây ra tình trạng viêm gan cấp, hôn mê gan, các biến chứng lên nhiều cơ quan gây nguy hiểm tính mạng người bệnh.

Men gan tăng cao không được điều trị dần trở thành bệnh mạn tính dẫn đến các bệnh về gan như viêm gan mạn tính, xơ gan, hoặc thậm chí gây ung thư gan hay bệnh não gan.

5. Cách điều trị chứng tăng men gan

Khi bệnh nhân các các triệu chứng của tăng men gan cần đến ngay các cơ quan y tế thực hiện các thăm khám và xét nghiệm cụ thể để tìm ra nguyên nhân và tình trạng bệnh hiện tại.

Thường sẽ không có thuốc đặc trị cho chứng tăng men gan, ta thường sẽ dùng các thuốc theo mục đích tăng cường bảo vệ tế bào và chức năng gan như: Eganin, Fortec, truyền các dung dịch glucose 5% hay 10%…

Điều trị chứng tăng men gan cần xác định rõ nguyên nhân để tiến hành chữa trị xuất phát từ các nguyên nhân gây bệnh nhằm giảm triệu chứng tăng men gan.

>>>> Tìm hiểu ngay: Thuốc Điều Trị Men Gan Cao Có Nguồn Gốc Từ Dược Liệu

6. Phòng ngừa tăng men gan

Hạn chế sử dụng rượu, bia, đồ uống có cồn, các chất kích thích, thuốc lá, thuốc lào, các đồ uống có ga.

Tránh sử dụng các thực phẩm chế biến sẵn, đóng hộp, chiên xào nhiều dầu mỡ, hạn chế dùng mỡ động vật, các loại thịt đỏ, nội tạng động vật, các thực phẩm nhiều đường, gia vị cay nóng gây tác động xấu đến gan.

Uống đủ nước, tối thiểu 2 lít nước mỗi ngày giúp gan tăng cường đào thải độc tố ra ngoài.

Khẩu phần ăn xây dựng theo chế độ dinh dưỡng, nhiều rau xanh và ăn kèm hoa quả trong ngày, dùng các loại thực phẩm giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, giàu protein. Các loại thực phẩm tốt cho gan như: trà xanh, cà phê, bưởi, việt quất, nho, các loại hạt khô, ngũ cốc, cá hồi, cá thu, dầu oliu…

thuc-pham-tot-cho-gan

Thực phẩm tốt cho gan

Dùng các loại thực phẩm cung cấp các chất dinh dưỡng tái tạo gan như lysine có trong tảo spirulina, lecithin chứa trong đậu nành, dầu gấc chứa tiền sinh tố A, các polyphenol có trong nấm đông cô…

Thực hiện lối sống lành mạnh, ngủ đủ giấc, tránh thức khuya để quá trình hoạt động cũng như phục hồi của gan được diễn ra thuận lợi. Thường xuyên vận động, tập các bài tập thể dục nhẹ nhàng giúp cơ thể thư giãn thoải mái.

Dọn dẹp và xây dựng môi trường sống an toàn, xanh sạch đẹp. Tránh các hóa chất độc hại có trong môi trường sống để phòng tránh các tác nhân gây bệnh gan và triệu chứng tăng men gan.

Thường xuyên thăm khám sức khỏe cũng như kiểm tra các chức năng gan và chỉ số men gan để kịp thời nắm được tình trạng cơ thể cũng như phòng ngừa các biến chứng của bệnh lý về gan.

Gan là một cơ quan quan trọng trong cơ thể có chức năng chuyển hóa các chất để hấp thu hay bài tiết ra ngoài cơ thể. Do vậy ta cần có các biện pháp quan tâm chăm sóc cũng như phòng ngừa các bệnh về gan nhiều hơn để có một cơ thể khỏe mạnh.

Gọi ngay đến số Hotline:1800 6091 để được biết thêm thông tin chi tiết về các trường hợp bệnh cụ thể hay các vấn đề liên quan đến gan, cũng như các sản phẩm chăm sóc sức khỏe cho một lá gan khỏe mạnh!!

Chia sẻ bài viết


DMCA.com Protection Status
You cannot copy content of this page
Contact Me on Zalo
1800 6091